Τρίτη 24 Νοε 2020 7:42      

Επαναστάτες χωρίς αιτία

Υπάρχει παραβατικότητα εφήβων στην πόλη μας; Σίγουρα. Γιατί πάντα θα υπάρχουν έφηβοι που θα αναζητούν τη θέση τους στην κοινωνία διοχετεύοντας προς άλλη κατεύθυνση  από την πρέπουσα την ενεργητικότητά τους. 

Ο όρος μπούλιγκ που έκανε την εμφάνισή του στο ελληνικό λεξιλόγιο πρόσφατα έχει να κάνει με τη σωματική και ψυχολογική κακοποίηση ή μείωση ασθενέστερων ατόμων μέσα σε μια ομάδα. Είναι μια μορφή κακοποίησης, μια μορφή εξαναγκασμού,  όπου το θύμα του εκφοβισμού αποτελεί το στόχο.

Η κραυγαλέα περίπτωση  του Βαγγέλη Γιακουμάκη έφερε στο φως  την παραβατικότητα εντός του σχολείου, γύρω από το σχολείο, στους χώρους κοινωνικής συνάθροισης. Ένα παρόμοιο φαινόμενο με ελαφρύτερες συνέπειες έγινε πριν λίγο καιρό στην πόλη μας. 

Μιας  μορφής μπούλιγκ με την παράδοξη επιθετικότητα εφήβων, οδήγησε ένα παιδί στο χειρουργείο με επαναλαμβανόμενες  εγχειρίσεις  στο πρόσωπο, όπου οι σιδερογροθιές  προκάλεσαν πολλαπλά κατάγματα. Το σοκ των γονιών τεράστιο. Μήνες τώρα περιθάλπουν το παιδί τους προσπαθώντας να κατανοήσουν τι οδήγησε ένα ήσυχο παιδί όπως το δικό τους στην τραγική αυτή κατάσταση. 

Η ώρα της κρίσης για τους ενόχους δεν άργησε. Με τους γονείς να μένουν έκπληκτοι από την  επιείκεια του νόμου για τους νεαρούς παραβάτες. Ο νόμος προβλέπει, επίπληξη,  μεγαλύτερη επίβλεψη από τους γονείς, κοινωνική εργασία  ορισμένων ωρών. 

Σε περιόδους κρίσης, όπως αυτή που διανύουμε η κοινωνία είναι σκληρή. Και οι νέοι που πρώτοι αντιμετωπίζουν τα αδιέξοδο είναι περισσότερο ευάλωτοι σε ακραίες συμπεριφορές. Αν συνυπολογίσουμε ότι ζούμε στη  γενιά του εντατικού ίντερνετ, γύρω από το Facebook, το Twitter, το Instagram και τα sites που έχουμε διαλέξει να διαβάζουμε, κλεισμένοι  στα τείχη του κόσμου που έχουμε χτίσει, όπου υπάρχουν τα πάντα και τίποτα και η εικονική πραγματικότητα κυριαρχεί, θα διαπιστώσουμε ότι  αυτή η επίδειξη δύναμης που απηχεί απίστευτη σκληρότητα είναι απότοκος της άποψης ότι δεν υπάρχει φτώχεια, δεν υπάρχουν κομμένες συντάξεις, δεν υπάρχει η altera pars αλλά ταυτόχρονα, σε μια στιγμή κορύφωσης, δηλαδή αίματος, υπάρχουν τα πάντα. Έστω για μερικές ώρες. Και μετά από αυτές, πάλι τίποτα. 

Ποιος είναι ο ρόλος των γονιών σε αυτή την περίπτωση; Δυστυχώς οι περισσότεροι γονείς δεν είναι εκπαιδευμένοι για το ρόλο τους.  Όσο μιλάμε για παιδιά και 20χρονους, οφείλουμε να μιλάμε και για γονείς. Και για καθηγητές. Ειδικά για καθηγητές. Όσο συντηρείται η νοοτροπία 'δεν τα βάζω με τους bullies για να μη βρω σκισμένα τα λάστιχα του αμαξιού μου', τόσο θα παράγονται 'άτυχοι Βαγγέληδες'. 

Αλλά ας επανέλθουμε στην τιμωρία και τη νουθεσία των εφήβων. Το θέμα έθιξε εύστοχα πριν μερικές ημέρες ο Πάσχος Μανδραβέλης  στην «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ» αναφερόμενους σε μια ασυνήθιστη δικαστική ποινή σε βάνδαλους εφήβους. Η ιστορία συνέβη πριν από δύο χρόνια περίπου στις Ηνωμένες Πολιτείες. Κάπου στη Βιρτζίνια νεαροί βανδάλισαν ιστορικό κτίριο που παλιότερα λειτουργούσε ως σχολείο. Ομολόγησαν την πράξη τους και οι δικαστές ευφυώς  επέβαλαν μια πρωτότυπη ποινή. Τους επόμενους 12 μήνες οι πέντε νεαροί θα ήταν υποχρεωμένοι να διαβάσουν 12 βιβλία και να γράψουν 12 ιστορίες γι αυτά. Και επειδή τα συνθήματα που έγραψαν ήταν ρατσιστικά, υποχρεώθηκαν σε επισκέψεις στο Μουσείο Ολοκαυτώματος της Ουάσιγκτον και στο Μουσείο Αμερικανικής Ιστορίας.  

Τα αποτελέσματα αυτής της παιδαγωγικής αν και κρίθηκαν αυστηρά, έφεραν αποτέλεσμα. Ουδείς από τους πέντε καταδικασθέντες σε διάβασμα νέους υποτροπίασε και όλοι συνεχίζουν σήμερα τις σπουδές τους. «Θα κάνω ότι καλύτερο μπορώ, για να μην είμαι τόσο αδαής ξανά», έγραψε ένας από αυτούς στην τελική του εργασία.

Στη σύγχρονη ελληνική κοινωνία, γράφει ο ψυχαναλυτής και συγγραφέας Νίκος Σιδέρης , ο έφηβος ρητά διεκδικεί θέση αυτόνομου υποκειμένου, ενώ η οικογένεια περιμένει απ’ αυτόν κατά κανόνα την εκπλήρωση ναρκισσιστικών πόθων (και, ιδιαίτερα, την επούλωση ναρκισσιστικών τραυμάτων) όλης της οικογένειας.

Οι γεννήτορες προσπαθούν όσο καλύτερα μπορούν να σταθούν σαν γονείς. Όμως τα δάνεια και οι δουλίες προς τη δική τους προσωπική και οικογενειακή ιστορία, οι αβεβαιότητες, οι ενοχές, τα άγχη συχνά τους καταβάλλουν. Ο έφηβος πάλι, αντί να διαμορφώσει τη δική του αυτόνομη υποκειμενικότητα, συνταιριάζοντας σε μια προσωπική του εκδοχή την επιθυμία του και το Νόμο, εμπλέκεται σε αδιέξοδες διελκυστίνδες με τους γονείς (ούτως ή άλλως ατελείς), προσπαθώντας, συχνά απεγνωσμένα, να τους κάνει αντάξιους αυτού που η φαντασία του απαιτεί – ιδεώδεις οδηγούς ή άξιους αντιπάλους σ’ ένα παιχνίδι με λογική και νόημα (οι ταινίες του Τζέημς Ντην δείχνουν με ενάργεια αυτή την αγωνία).

Ο.Β.

 

Άρθρα απόψεις

Ακολουθήστε το "Ο.Β." στο twitter και κάντε like στην σελίδα μας στο facebook και μάθετε πρώτοι όλα όσα συμβαίνουν!

Scroll to Top