Η ελληνική κυβέρνηση παρουσίασε δέσμη 25 παρεμβάσεων συνολικού ύψους 5,3 δισ. ευρώ για την ενίσχυση ευάλωτων νοικοκυριών και επιχειρήσεων, με έμφαση στην ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων, την κοινωνική στέγαση και τις μεταφορές. Δικαιούχοι θα είναι 1,5 εκατ. νοικοκυριά και 70.000 πολύ μικρές επιχειρήσεις, ενώ οι δράσεις θα αρχίσουν να υλοποιούνται εντός του 2026 μέσω του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου.
Η ανακοίνωση της κυβέρνησης
Την παρουσίαση πραγματοποίησαν χθες, 17 Μαρτίου 2026, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου και ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης. Η πρόταση κατατέθηκε ταυτόχρονα στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ενεργειακή αναβάθμιση και στέγαση
Ο πυρήνας των δράσεων αφορά την ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών με πρόγραμμα Εξοικονομώ για 62.000 σπίτια και 10.000 μικρές επιχειρήσεις, καθώς και την εγκατάσταση 280.000 αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων. Παράλληλα, προβλέπεται η ανέγερση 2.350 κοινωνικών κατοικιών για 7.000 ευάλωτους πολίτες, ο εκσυγχρονισμός φοιτητικών εστιών και αύξηση έως 100 ευρώ ετησίως στο επίδομα θέρμανσης για 780.000 δικαιούχους.
Μεταφορές και ηλεκτρικά οχήματα
Στον τομέα των μεταφορών, το πακέτο περιλαμβάνει προμήθεια νέων ηλεκτρικών λεωφορείων για Αθήνα και Θεσσαλονίκη, 12 νέους συρμούς για τις γραμμές 2 και 3 του Μετρό Αθηνών, αναβάθμιση 10 συρμών και σταθμών της γραμμής 1, καθώς και ανάπτυξη υπηρεσιών μεταφοράς κατά παραγγελία σε αστικές, αγροτικές και ημιαστικές περιοχές. Προβλέπεται επίσης κοινωνικό leasing ηλεκτρικών οχημάτων με χαμηλό μίσθωμα για νοικοκυριά με αυξημένες μεταφορικές ανάγκες, επιδοτούμενη απόκτηση επαγγελματικών ηλεκτρικών οχημάτων για πολύ μικρές επιχειρήσεις και αντικατάσταση συμβατικών ταξί με ηλεκτρικά.
Ειδικές κατηγορίες δικαιούχων
Ιδιαίτερη μέριμνα δίνεται σε νοικοκυριά που αντιμετωπίζουν ενεργειακή και μεταφορική φτώχεια, σε οικογένειες με μέλος άτομο με αναπηρία — για τα οποία προβλέπεται 100% επιδότηση ατομικών μέσων μετακίνησης — καθώς και σε επιχειρήσεις έως 9 εργαζόμενους και κύκλο εργασιών έως 2 εκατ. ευρώ. Για την υποστήριξη των δικαιούχων, θα δημιουργηθούν one-stop shops και Μητρώο Ενεργειακής Στήριξης.
Στις βασικές του πρωτοβουλίες το σχέδιο περιλαμβάνει:
- Προγράμματα «Εξοικονομώ» για ενεργειακή αναβάθμιση 62.000 κατοικιών και 10.000 μικρών επιχειρήσεων
- Εγκατάσταση 280.000 αντλιών θερμότητας
- Ανέγερση 2.350 κατοικιών για στέγαση ευάλωτων νοικοκυριών
- Αύξηση έως και 100 ευρώ/έτος του επιδόματος θέρμανσης
- Προμήθεια νέων ηλεκτρικών λεωφορείων
- Leasing ηλεκτρικών οχημάτων
- Επιδότηση για αγορά ή μίσθωση ηλεκτρικών επαγγελματικών ακινήτων
Ο Σταύρος Παπασταύρου εξήγησε ότι οι δράσεις έχουν σχεδιαστεί για να προσφέρουν στήριξη σε ευάλωτα νοικοκυριά, με επιδότηση της τάξης του 80%. Για παράδειγμα, νοικοκυριό επιλέγει να κάνει παρεμβάσεις συνολικής αξίας 24.800 ευρώ συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ. Το νοικοκυριό θα λάβει ως επιδότηση συνολικό ποσό 19.800 ευρώ και θα καταβάλει μόλις 5.000 ευρώ.
Μεταξύ άλλων δημιουργείται ενιαία πλατφόρμα για τους ωφελούμενους και σημείο μιας στάσης για πληρέστερη ενημέρωση.
Σύμφωνα με τον Κωστή Χατζηδάκη επιπλέον των παραπάνω:
- Αδειοδοτούνται 4 ανενεργά στρατόπεδα, δύο στην Αττική και από ένα στη Θεσσαλονίκη και στην Πάτρα για την κατασκευή 2.350 διαμερισμάτων για ευάλωτους συμπολίτες μας, μια παρέμβαση 435 εκατ. ευρώ.
- Επίσης, εκσυγχρονίζονται 15 συνολικά φοιτητικές εστίες με 226 εκατ. ευρώ
- Προωθείται το κοινωνικό leasing, δράση ύψους 174 εκατ. ευρώ
- 100% επιδότηση για ατομικά μέσα μετακίνησης ατόμων με αναπηρία, μια επένδυση 51 εκατ. ευρώ
Υπάρχουν όμως και μέτρα με στόχο να ωφεληθεί το σύνολο της κοινωνίας, όπως τόνισε ο κ. Χατζηδάκης αναφερόμενος:
- Στην ενίσχυση του στόλου αστικών λεωφορείων στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη, με 129 εκατ. ευρώ
- Αναβάθμιση 10 συρμών της γραμμής 1 του Μετρό, έργο ύψους 60 εκατ. ευρώ και επιπλέον αναβάθμιση των σταθμών με 7 εκατ. ευρώ
- Προμήθεια 12 νέων συρμών για την εξυπηρέτηση των γραμμών 2 και 3 του Μετρό Αθηνών, έργο 240 εκατ. ευρώ
- Ανάπτυξη υπηρεσιών μεταφορών κατά παραγγελία σε Αττική και Θεσσαλονίκη, έργο 10,2 εκατ. ευρώ και
- Ανάπτυξη αντίστοιχων υπηρεσιών μεταφορών κατά παραγγελία στην επαρχία, έργο 44 εκατ. ευρώ
- Athens Move, Δημοτική Συγκοινωνία, με 11,2 εκατ. ευρώ
- Επένδυση 219 εκατ. ευρώ για την κάλυψη αναγκών μεταφοράς μαθητών, εξυπηρετώντας άτομα με αναπηρία
- Αναβάθμιση υποδομών σε 33 σταθμούς του ΟΣΕ, έργο 50 εκατ. ευρώ
- Εγκατάσταση δημόσια προσβάσιμων σημείων επαναφόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων, έργο 135 εκατ. ευρώ
- Ψηφιακή χαρτογράφηση και καθοδήγηση σε όλους τους σταθμούς Μετρό Αθήνας και Θεσσαλονίκης, 5,5 εκατ. ευρώ
- Προώθηση ποδηλατοδρόμων και πεζοδρόμων 93 εκατ. ευρώ
Τέλος, σημειώνονται ορισμένα ακόμη σημαντικά προγράμματα:
- Εξοικονομώ για επιχειρήσεις 394 εκατ. ευρώ
- Απόκτηση επαγγελματικών ηλεκτρικών οχημάτων μέσω μίσθωσης ή αγοράς από πολύ μικρές επιχειρήσεις, 298 εκατ. ευρώ και
- Επιδότηση για αντικατάσταση συμβατικού ταξί με ηλεκτρικό, έργο ύψους 68 εκατ. ευρώ.
Πρόκειται συνολικά για 25 παρεμβάσεις συνολικού ύψους 5,3 δισ. ευρώ. Οι παρεμβάσεις περιλαμβάνονται στην πρόταση της κυβέρνησης για την αξιοποίηση των πόρων του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου, η οποία κατατέθηκε σήμερα στην ΕΕ και θα αρχίσουν να υλοποιούνται εντός του 2026.
Ο Νίκος Παπαθανάσης αναφέρθηκε στη νέα προγραμματική περίοδο 2028-2034, την εποχή μετά το Ταμείο Ανάκαμψης που ολοκληρώνεται φέτος.
Αναλυτικά οι 25 παρεμβάσεις ενίσχυσης νοικοκυριών και επιχειρήσεων έχουν ως εξής:
1. Εξοικονομώ για νοικοκυριά (1.200 εκατ. €)
Τα προγράμματα «Εξοικονομώ» για την ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων θα υλοποιηθούν με νέο απλούστερο μοντέλο. Τα νοικοκυριά θα έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν τις επενδύσεις ενεργειακής θωράκισης των κατοικιών τους (όπως μονώσεις, θερμοπροσόψεις, συστήματα σκίασης, αλλαγή κουφωμάτων κ.λπ.). Στα προγράμματα «Εξοικονομώ» προβλέπεται να ενταχθούν 62.000 νοικοκυριά, ενώ τα ποσοστά ενίσχυσης των επενδύσεων μπορεί να ξεπερνούν και το 80%, με επιδότηση και του ΦΠΑ.
Παράδειγμα: Νοικοκυριό επιλέγει να κάνει παρεμβάσεις συνολικής αξίας 24.800€, (συμπερ. ΦΠΑ). Το νοικοκυριό θα λάβει ως επιδότηση συνολικά 19.800€ και θα καταβάλει μόλις 5.000€
2. Αλλαγή Συστήματος Θέρμανσης και Θερμοσίφωνα (930 εκατ. €)
Θα ωφεληθούν τουλάχιστον 170.000 νοικοκυριά για την εγκατάσταση αντλιών θερμότητας και 110.000 για εγκατάσταση ηλιακών θερμοσιφώνων, που θα αντικαταστήσουν συστήματα θέρμανσης ή/και παροχής ζεστού νερού με πετρέλαιο ή φυσικό αέριο. Παρέχεται η δυνατότητα επιλογής είτε αντλίας θερμότητας, είτε ηλιακού θερμοσίφωνα, είτε και των δύο, ενώ εκτός από το κόστος αγοράς των συσκευών θα ενισχύονται και οι απαιτούμενες εργασίες εγκατάστασης. Τα ποσοστά ενίσχυσης μπορεί να φθάνουν έως 80%.
Παράδειγμα: Ένα νοικοκυριό προμηθεύεται αντλία θερμότητας κόστους 6.200 ευρώ με ΦΠΑ, επιδότηση 80%) και ηλιακό θερμοσίφωνα (1.240 ευρώ με ΦΠΑ, επιδότηση 40%). Θα λάβει συνολική ενίσχυση 5.450 € και θα χρειαστεί να δαπανήσει μόλις 2.000 ευρώ.
3. Αύξηση του επιδόματος θέρμανσης για 780.000 δικαιούχους ετησίως (340 εκατ. €)
Περίπου 780.000 νοικοκυριά, που λαμβάνουν επίδομα θέρμανσης, θα λάβουν επιπλέον 100 ευρώ το χρόνο περίπου κατά την περίοδο 2027-2032, με στόχο να απορροφάται ένα σημαντικό μέρος της επιβάρυνσης στο πετρέλαιο, το φυσικό αέριο και το υγραέριο για θέρμανση.
4. Δημιουργία Μητρώου Ενεργειακής Στήριξης για Νοικοκυριά
Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας θα προχωρήσει στη σύσταση του μητρώου, στο οποίο θα εγγράφονται ηλεκτρονικά όλα τα νοικοκυριά που πληρούν τα κριτήρια του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου. Στόχος είναι να διευκολύνεται η πρόσβαση των ευάλωτων πολιτών σε όλα τα μέτρα στήριξης και στις δράσεις ενεργειακής αποδοτικότητας. Τα μέλη του Μητρώου θα εφοδιάζονται με ειδική κάρτα ευάλωτου, προκειμένου να έχουν πρόσβαση σε υπηρεσίες και δράσεις ενεργειακής στήριξης χωρίς γραφειοκρατία και με επιτάχυνση της διαδικασίας. Το Μητρώο θα επικαιροποιείται κάθε χρόνο.
5. Ίδρυση one-stop shops για υποστήριξη ενεργειακά/ μεταφορικά ευάλωτων πολιτών και επιχειρήσεων (22 εκατ. €)
Σε κάθε Περιφέρεια θα δημιουργηθεί ένα σημείο δωρεάν υποστήριξης για ευάλωτα νοικοκυριά και πολύ μικρές επιχειρήσεις. Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί σε πολίτες που δεν έχουν τις απαραίτητες ψηφιακές δεξιότητες, ώστε να έχουν άμεση και εύκολη πρόσβαση στις δράσεις του Ταμείου και να ωφεληθούν από αυτές.
6. Δωρεάν Έκδοση Πιστοποιητικών Ενεργειακής Απόδοσης (40 εκατ. €)
Το Ταμείο θα επιδοτήσει την έκδοση 200.000 Πιστοποιητικών Ενεργειακής Απόδοσης, μηδενίζοντας το κόστος για τα ενεργειακά ευάλωτα νοικοκυριά. Το Πιστοποιητικό έχει πρακτική σημασία, καθώς απεικονίζει την πραγματική ενεργειακή εικόνα της κατοικίας και βοηθά το νοικοκυριό να γνωρίζει την πηγή απωλειών ενέργειας και ποιες παρεμβάσεις χρειάζονται για να μειώσει τις ενεργειακές του δαπάνες. Σημειώνεται ότι η έκδοση ΠΕΑ, χρηματοδοτείται για πρώτη φορά αυτόνομα, χωρίς να απαιτείται συμμετοχή σε πρόγραμμα ανακαίνισης.
7. Ανέγερση 2.350 κοινωνικών κατοικιών για 7.000 ευάλωτους πολίτες (435 εκατ. €)
Αξιοποιούνται 4 ανενεργά στρατόπεδα, δύο στην Αττική (Χαϊδάρι και Αχαρνές) και από ένα σε Θεσσαλονίκη (Στρατόπεδο Ζιάκα) και Πάτρα (Στρατόπεδο Μανουσογιαννάκη), για την κατασκευή 2.350 διαμερισμάτων zero-energy (ενεργειακή κλάση Α+). Τα διαμερίσματα θα παραχωρούνται με πολύ χαμηλό μίσθωμα σε ευάλωτες οικογένειες, με προτεραιότητα σε νέα ζευγάρια, πολύτεκνες οικογένειες, οικογένειες με μέλη με αναπηρία, μονογονεϊκές οικογένειες κ.λπ.
Η συνολική επιφάνεια των κατοικιών θα είναι 232.000 τ.μ. και η μέση επιφάνεια ανά διαμέρισμα 83,75 τ.μ. Επιπλέον χρηματοδοτούνται έργα διαμόρφωσης περιβάλλοντος χώρου, χώρων στάθμευσης, όπως και κατασκευής δικτύων και βοηθητικών υποδομών. Παράλληλα, θα προχωρήσει η σύσταση νέας Εθνικής Αρχής Στέγασης, υπό την εποπτεία του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
8. Εκσυγχρονισμός φοιτητικών εστιών (226 εκατ. €)
Θα αναβαθμιστούν συνολικά 15 κτίρια φοιτητικών εστιών σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Ιωάννινα, Πάτρα, Κομοτηνή, εξασφαλίζοντας σύγχρονες συνθήκες διαβίωσης σε περίπου 5.600 φοιτητές, αριθμός που αντιστοιχεί σε αύξηση της δυναμικότητας κατά 36,5% σε σχέση με τους φοιτητές που φιλοξενούνται σήμερα σε εστίες.
Η μεγάλη πλειονότητα (90%) των εστιών αυτών έχουν κατασκευαστεί πριν το 1985, δεν έχουν αναβαθμιστεί ενεργειακά ως τώρα και παρουσιάζουν υψηλά λειτουργικά και ενεργειακά κόστη. Οι εργασίες που καλύπτονται περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, παρεμβάσεις στο κέλυφος των κτιρίων, αναβάθμιση του μηχανολογικού εξοπλισμού και του συστήματος ψύξης/ θέρμανσης, εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων. Το πρόγραμμα αναβάθμισης των εστιών θα υλοποιηθεί από το Υπουργείο Παιδείας και το ΙΝΕΔΙΒΙΜ.
9. Κοινωνικό Leasing (174 εκατ. €)
Ευάλωτα νοικοκυριά θα επιδοτούνται για να μισθώνουν ηλεκτρικά αυτοκίνητα με χαμηλό μίσθωμα, έως 150 ευρώ το μήνα. Στο πρόγραμμα προβλέπεται να ενταχθούν 12.500 μεταφορικά ευάλωτα νοικοκυριά. Προβλέπεται μέση επιδότηση 13.000 € ανά δικαιούχο (με προσαύξηση 2.000 ευρώ για άτομα με αναπηρία) για 4 έτη μίσθωσης, συν 500 ευρώ για την αγορά οικιακού φορτιστή.
Ο ωφελούμενος θα επιλέγει τo μοντέλο ηλεκτρικού αυτοκινήτου που προτιμά, από μια δημόσια αναρτημένη λίστα επιλέξιμων μοντέλων, που θα είναι τα πιο φθηνά ηλεκτρικά μοντέλα, που κυκλοφορούν.
Παράδειγμα: Έστω ότι ένας ωφελούμενος επιλέγει ένα όχημα, το οποίο έχει συνολικό μίσθωμα 20.000€ για 4 χρόνια. Θα λάβει συνολικά 13.000€ + 500€ για οικιακό φορτιστή. Δηλαδή θα πληρώσει στην 4ετία 7.000€ ή 145 ευρώ το μήνα.
10. 100% Επιδότηση για ατομικά μέσα μετακίνησης Ατόμων με Αναπηρία (51 εκατ. €)
Το μέτρο προβλέπει 100% επιδότηση για την απόκτηση ηλεκτρικών αμαξιδίων, mobility scooters και hand bikes για 13.200 άτομα με αναπηρία, καθώς και για τετραπληγικά ή παραπληγικά άτομα μεγαλύτερης ηλικίας. Δικαιούχοι θα είναι τόσο ασφαλισμένοι όσο και ανασφάλιστοι πολίτες. Έτσι, η παρέμβαση καλύπτει ένα υπαρκτό χρηματοδοτικό κενό: σήμερα ο υφιστάμενος μηχανισμός αποζημίωσης συχνά αφήνει σημαντικό κόστος στα νοικοκυριά, ενώ για ανασφάλιστους συμπολίτες μας δεν υπάρχει αντίστοιχη πρόβλεψη. Το πρόγραμμα θα υλοποιηθεί μέσω ΟΠΕΚΑ σε διασύνδεση με ΕΟΠΥΥ, με επιλογή των οχημάτων από λίστα συμβεβλημένων προμηθευτών.
11. Ενίσχυση του στόλου αστικών λεωφορείων σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη (129 εκατ. €)
Ο στόλος των ΟΑΣΑ και ΟΑΣΘ εκσυγχρονίζεται και αναβαθμίζεται με την προσθήκη 210 νέων ηλεκτρικών λεωφορείων. Τα 210 νέα ηλεκτρικά λεωφορεία θα ενισχύσουν κατά προτεραιότητα τις αστικές γραμμές, που εξυπηρετούν περιοχές με αυξημένες μεταφορικές ανάγκες, χαμηλότερα εισοδήματα και περιορισμένη πρόσβαση σε ΙΧ, όπως η Δυτική Αττική και η Δυτική Θεσσαλονίκη.
Με την προσθήκη των νέων λεωφορείων, μειώνεται κατά 15% ο χρόνος αναμονής στις στάσεις και πυκνώνουν τα δρομολόγια που εξυπηρετούν το κοινό. Παράλληλα μειώνεται το λειτουργικό κόστος των δημόσιων αστικών συγκοινωνιών κατά 35 εκατ. €.
12. Αναβάθμιση 10 συρμών της γραμμής 1 του Μετρό (60 εκατ. €)
Οι συγκεκριμένοι συρμοί που εξυπηρετούσαν την γραμμή 1 του Μετρό είναι παλαιάς τεχνολογίας, κατασκευασμένοι οι περισσότεροι το 1995 και πλέον παροπλισμένοι. Η διαγωνιστική διαδικασία για την ανακατασκευή των συρμών αναμένεται να ολοκληρωθεί σε λιγότερο από 12 μήνες από σήμερα. Με την υλοποίηση των εργασιών αναβάθμισης, ο μέσος χρόνος μεταξύ των δρομολογίων στη Γραμμή 1 αναμένεται να μειωθεί από τα 7,12 λεπτά σε 5,2 λεπτά.
Το έργο περιλαμβάνει την προσθήκη νέου εξοπλισμού και την αντικατάσταση ή αναβάθμιση παρωχημένων συστημάτων, με ιδιαίτερη έμφαση στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης σε συνδυασμό με την ενίσχυση της προσβασιμότητας και την εξυπηρέτηση ευάλωτων ομάδων χρηστών. Ειδικά για την εξυπηρέτηση των ατόμων με αναπηρία προβλέπεται η εγκατάσταση νέου εξοπλισμού προσβασιμότητας, όπως φορητές ράμπες, σήμανση υψηλής αντίθεσης, ειδικές θέσεις καθήμενων, συστήματα στερέωσης αμαξιδίων, προσαρμοσμένα συστήματα ηχητικών ανακοινώσεων που ρυθμίζονται ανάλογα με τα επίπεδα περιβαλλοντικού θορύβου.
13. Αναβάθμιση των σταθμών της γραμμής 1 του Μετρό της Αθήνας (7 εκατ. €)
Η δράση στοχεύει στη διασφάλιση πλήρους προσβασιμότητας και στους 24 σταθμούς της Γραμμής 1 του Μετρό της Αθήνας. Σημειώνεται ότι οι σταθμοί της Γραμμής 1 είναι εν μέρει προσβάσιμοι για άτομα με αναπηρία, ωστόσο δεν ανταποκρίνονται πλήρως στα απαιτούμενα πρότυπα. Με την αναβάθμιση των σταθμών, στόχος είναι οι διαδρομές από άτομα με αναπηρία να αυξηθούν από περίπου 4.000 την ημέρα σε 10.000. Οι παρεμβάσεις περιλαμβάνουν βελτιώσεις στις αποβάθρες, στον φωτισμό, στις ράμπες και στις διαδρομές ατόμων με αναπηρία, καθώς και στις κυλιόμενες σκάλες, στους ανελκυστήρες, στις υπόγειες διαβάσεις, στους χώρους αναμονής και στα συστήματα πληροφόρησης επιβατών.
14. Προμήθεια 12 νέων συρμών για την εξυπηρέτηση των γραμμών 2 και 3 του Μετρό Αθηνών (210 εκατ. €)
Θα χρηματοδοτηθεί η προμήθεια 12 νέων συρμών για την κάλυψη των λειτουργικών αναγκών των Γραμμών 2 και 3. Οι νέοι συρμοί θα επιτρέψουν στη ΣΤΑΣΥ να βελτιώσει την αποδοτικότητα της συντήρησης του υλικού και να υποστηρίξει την επέκταση της γραμμής προς το Ίλιον. Η διαγωνιστική διαδικασία για την προμήθεια των συρμών αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός του επόμενου έτους, ενώ χάρη στους νέους συρμούς ο μέσος χρόνος μεταξύ των δρομολογίων στις Γραμμές 2 και 3 αναμένεται να μειωθεί στα 3 λεπτά και 45 δευτερόλεπτα.
15. Ανάπτυξη υπηρεσιών Μεταφορών Κατά Παραγγελία σε Αττική και Θεσσαλονίκη (10,2 εκατ. €)
Πρόκειται για μια ευέλικτη υπηρεσία τοπικής συγκοινωνίας σε περιοχές της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, στις οποίες η συμβατική συγκοινωνία δεν επαρκεί. Το μέτρο θα καλύψει περίπου 26.000 ευάλωτους κατοίκους στην Αττική και περίπου 18.500 στη Θεσσαλονίκη, εκ των οποίων περίπου 10.000 είναι άτομα με αναπηρία ή μειωμένη κινητικότητα. Η υπηρεσία απευθύνεται κυρίως σε ηλικιωμένους, άτομα με αναπηρία, μονογονεϊκές και πολύτεκνες οικογένειες και ανέργους. Θα υπάρχει δυνατότητα κράτησης της υπηρεσίας τηλεφωνικά ή μέσω εφαρμογής.
16. Ανάπτυξη υπηρεσιών Μεταφορών Κατά Παραγγελία σε αγροτικές/ ημιαστικές περιοχές για εξυπηρέτηση ευάλωτων πολιτών (44 εκατ. €)
Το έργο περιλαμβάνει την προμήθεια περίπου 100 ηλεκτρικών λεωφορείων πλήρως προσβάσιμων, για την εξυπηρέτηση 18 αγροτικών/ ημιαστικών περιοχών και τον αντίστοιχο εξοπλισμό φόρτισης. Επίσης περιλαμβάνεται μια εθνική πλατφόρμα που θα διαχειρίζεται σε πραγματικό χρόνο κρατήσεις, δρομολόγηση και συντονισμό του στόλου (mobile app + τηλεφωνικό κέντρο). Οι μετακινήσεις για συγκεκριμένες κατηγορίες πληθυσμού, όπως π.χ. άτομα με αναπηρία, άτομα άνω των 65 ετών, θα είναι δωρεάν και το κόστος θα καλύπτεται μέσω μηχανισμού, που θα αναπτυχθεί από το Υπουργείο Μεταφορών. Σε πλήρη ανάπτυξη η υπηρεσία αναμένεται να εξυπηρετεί 27.000 τακτικούς χρήστες το χρόνο.
17. ΑΤΗΕΝS MOVE: Δημοτική Συγκοινωνία (11,2 εκατ. €)
Ο Δήμος Αθηναίων δημιουργεί 4 νέες γραμμές δημοτικής συγκοινωνίας (Νέος Κόσμος–Πετράλωνα–Κεραμεικός / Κάτω Πατήσια–Σεπόλια–Κεραμεικός /Προμπονά–Άνω Πατήσια–Κυψέλη / Αττική–Κυψέλη), ώστε να καλυφθούν κενά τοπικής μετακίνησης και να εξυπηρετούνται περιοχές με οικονομική και μεταφορική ευαλωτότητα. Οι γραμμές θα λειτουργούν συμπληρωματικά με τον ΟΑΣΑ και το Μετρό. Η επένδυση περιλαμβάνει την αγορά 17 ηλεκτρικών λεωφορείων, υποδομές φόρτισης και αναβάθμιση στάσεων με πρόβλεψη πλήρους προσβασιμότητας.
18. Κάλυψη αναγκών μεταφοράς μαθητών με αναπηρία σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη & ορεινές και νησιωτικές περιοχές (219 εκατ. €)
Το μέτρο βελτιώνει σημαντικά το υφιστάμενο σύστημα μεταφοράς, καθώς διασφαλίζει ότι χιλιάδες μαθητές με αναπηρία θα μπορούν να πηγαίνουν στο σχολείο τους με ασφάλεια, μειώνοντας ταυτόχρονα την πίεση στις οικογένειές τους. Η επένδυση αναμένεται να καλύψει περίπου το 70% των εθνικών αναγκών μεταφοράς μαθητών με αναπηρία δηλαδή περίπου 11.000 μαθητών.
Η δράση θα υλοποιηθεί κυρίως σε περιοχές της Αττικής και της Θεσσαλονίκης και θα επεκταθεί σταδιακά, με προτεραιότητα σε νησιωτικές, ορεινές και απομακρυσμένες περιοχές, συμπεριλαμβανομένων εκείνων με χαμηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ (π.χ. Ήπειρος, Δυτική Μακεδονία, Ανατολική Μακεδονία-Θράκη). Προβλέπεται η προμήθεια ηλεκτρικών ή υβριδικών οχημάτων, ειδικά διαμορφωμένων για τη μεταφορά ατόμων με αναπηρία, η εγκατάσταση σημείων φόρτισης σε σχολεία ή δημοτικούς χώρους, ενώ θα καλύπτεται το κόστος λειτουργίας και η ανάπτυξη ψηφιακής πλατφόρμας για την παρακολούθηση των οχημάτων.
19. Αναβάθμιση υποδομών προσβασιμότητας σε 33 σταθμούς του ΟΣΕ (50 εκατ. €)
Η παρέμβαση αφορά στην αναβάθμιση υποδομών προσβασιμότητας σε 33 σιδηροδρομικούς σταθμούς του ΟΣΕ, με στόχο την ασφαλή, αυτόνομη και ανεμπόδιστη χρήση τους από άτομα με αναπηρία, άτομα με μειωμένη κινητικότητα, ηλικιωμένους και λοιπούς ευάλωτους χρήστες μεταφορών. Η επένδυση εκτιμάται ότι θα εξασφαλίζει έως και 815.000 προσβάσιμες διαδρομές ετησίως για ευάλωτους χρήστες μεταφορών. Ο ΟΣΕ έχει ήδη ξεκινήσει την εκπόνηση μελετών για παρεμβάσεις προσβασιμότητας σε σιδηροδρομικούς σταθμούς. Η επένδυση περιλαμβάνει παρεμβάσεις αντίστοιχες με εκείνες που προβλέπονται για τους σταθμούς της Γραμμής 1 του Μετρό.
20. Ψηφιακή χαρτογράφηση και καθοδήγηση σε όλους τους σταθμούς Μετρό Αθήνας και Θεσσαλονίκης (5,5 εκατ. €)
Προβλέπεται η ανάπτυξη μιας εφαρμογής εσωτερικής πλοήγησης, με χρήση τεχνητής νοημοσύνης, η οποία θα παρέχει καθοδήγηση βήμα-προς-βήμα για όλους τους χρήστες, διασφαλίζοντας πλήρη προσβασιμότητα, στους 67 σταθμούς του Μετρό της Αθήνας, καθώς και στους 18 σταθμούς του Μετρό Θεσσαλονίκης. Το σύστημα αυτό βασίζεται στην επιτυχημένη πιλοτική εφαρμογή στον σταθμό Ακρόπολη το 2024, η οποία έλαβε ιδιαίτερα θετικά σχόλια από τους χρήστες και είχε υψηλό βαθμό χρηστικότητας.
Μέσω του Ταμείου θα χρηματοδοτηθούν:
- Η ανάπτυξη και προσαρμογή λογισμικού εσωτερικής πλοήγησης, προσαρμοσμένου σε διαφορετικά προφίλ αναπηρίας.
- Η εγκατάσταση του απαραίτητου εξοπλισμού.
- Η ενσωμάτωση στην υφιστάμενη υποδομή προσβασιμότητας.
21. Εγκατάσταση Δημόσια Προσβάσιμων Σημείων Επαναφόρτισης Ηλεκτρικών Οχημάτων (135 εκατ. €)
Προβλέπεται η ανάπτυξη 4.400 δημόσια προσβάσιμων σημείων φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων, σε περιοχές όπου σήμερα η αγορά δεν αναπτύσσει επαρκώς σχετικές υποδομές. Στόχος είναι να δομηθεί το δίκτυο φόρτισης, που χρειάζονται νοικοκυριά και μικρές επιχειρήσεις, για να διευκολυνθεί η μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση. Οι υποδομές θα είναι δημόσια προσβάσιμες και θα μπορούν να χρησιμοποιούνται από το σύνολο των πολιτών και των επιχειρήσεων.
22. Υποδομές Ποδηλατοδρόμων και πεζών (93 εκατ. €)
Θα υλοποιηθούν 12 έργα σε πόλεις όλης της χώρας για την ανάπτυξη ενός δικτύου ποδηλατοδρόμων και πεζοδρομίων, μήκους τουλάχιστον 76,8 χλμ., καθώς και παρεμβάσεις μικροκινητικότητας γύρω από 10 σταθμούς του Μετρό Θεσσαλονίκης. Οι παρεμβάσεις εστιάζουν σε περιοχές με μεταφορική και οικονομική ευαλωτότητα, χαμηλά εισοδήματα και ανεπαρκή κάλυψη από δημόσιες συγκοινωνίες, ώστε η βιώσιμη μετακίνηση να γίνει πιο προσιτή σε όσους τη χρειάζονται περισσότερο.
Το μέτρο δεν αφορά μόνο την κατασκευή νέων ποδηλατοδρόμων, αλλά και πλατύτερα και ασφαλέστερα πεζοδρόμια, αναβάθμιση του φωτισμού, ασφαλείς διαβάσεις, θέσεις στάθμευσης ποδηλάτων. Έργα θα γίνουν μεταξύ άλλων σε: Αγρίνιο (12,4 χλμ.), Ιωάννινα (12 χλμ.), Αλεξανδρούπολη (10,6 χλμ.) και διασύνδεση των πανεπιστημίων στην Αθήνα (9,7 χλμ.).
23. Εξοικονομώ για επιχειρήσεις (394 εκατ. €)
Το μέτρο προβλέπει ενεργειακή αναβάθμιση των κτιριακών υποδομών, αντικατάσταση συστημάτων θέρμανσης με αντλίες θερμότητας, όπως και αλλαγή θερμοσιφώνων με ηλιακούς. Θα ωφεληθούν περίπου 10.000 πολύ μικρές επιχειρήσεις, με έμφαση σε κλάδους που έχουν υψηλό ενεργειακό κόστος λειτουργίας. Η επιχείρηση θα έχει την δυνατότητα να ενισχυθεί τόσο για τις δαπάνες του κτιριακού κελύφους όσο και για την αντικατάσταση ενεργειακού εξοπλισμού. Θα προβλέπονται ενισχυμένα ποσοστά επιδότησης, προκειμένου να δοθεί η δυνατότητα υλοποίησης των παρεμβάσεων χωρίς να επιβαρύνεται δραστικά η ρευστότητα της επιχείρησης.
24. Απόκτηση επαγγελματικών ηλεκτρικών οχημάτων, μέσω μίσθωσης ή αγοράς, από πολύ μικρές επιχειρήσεις (289 εκατ. €)
Οι ωφελούμενες επιχειρήσεις θα επιδοτούνται επί του κόστους αγοράς ή μίσθωσης με:
- 40% για ΙΧ οχήματα και ελαφριά van, καθώς και για οχήματα άνω των 9 θέσεων (μεσαία van)
- 30% για την αγορά βαρέων οχημάτων (λεωφορεία και φορτηγά).
Επιδοτείται επιπλέον η εγκατάσταση φορτιστών για ιδιωτική χρήση στις επιχειρήσεις. Μέσω του μέτρου αναμένεται να ωφεληθούν περίπου 14.000 επιχειρήσεις για ΙΧ, ελαφρά – μεσαία van, καθώς και 1.000 επιχειρήσεις μεταφορών και logistics για φορτηγά.
Παράδειγμα: Έστω εταιρία η οποία θέλει να αγοράσει δυο οχήματα, ένα ΙΧ και ένα ελαφρύ van, καθαρής αξίας 30.000€ και 50.000€ αντίστοιχα. Η εταιρία θα επιδοτηθεί με ποσοστό 40% και για τα δυο οχήματα, δηλαδή 32.000 €.
25. Επιδότηση για αντικατάσταση συμβατικών ταξί με ηλεκτρικά (68 εκατ. ευρώ)
Προβλέπεται επιδότηση 20.000€ για την αλλαγή συμβατικού οχήματος με ηλεκτρικό. Σε πρώτη φάση παρέχεται στήριξη στους ιδιοκτήτες ταξί της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, προκειμένου να διευκολυνθεί η αντικατάσταση συμβατικών οχημάτων των οποίων λήγει ο χρόνος ζωής με ηλεκτρικά οχήματα κατ’ εφαρμογή του Κλιματικού Νόμου και στην συνέχεια το μέτρο θα ενεργοποιηθεί σε όλη την Επικράτεια.
Προβλέπεται άμεση πρόσβαση στο ποσό της επιδότησης χωρίς να παρεμβάλλονται χρονοβόρες γραφειοκρατικές διαδικασίες. Το ύψος της επιδότησης για προσβάσιμα σε άτομα με αναπηρία ΕΔΧ ΤΑΞΙ, θα είναι αυξημένο (29.000€).
Οι δηλώσεις
O αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, δήλωσε: «Οι δράσεις του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου που παρουσιάζουμε σήμερα εξυπηρετούν πολλαπλούς στόχους. Οικονομική στήριξη οικογενειών και μικρών επιχειρήσεων, ιδιαίτερα των ευάλωτων, για την αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους, ενίσχυση της οικοδομής, βελτίωση του κτιριακού αποθέματος, προστασία του περιβάλλοντος, εκσυγχρονισμό των δημόσιων μεταφορών. Το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο αποτελεί σημαντικό αναπτυξιακό πυλώνα της οικονομίας, μαζί με το ΕΣΠΑ, τις αγροτικές επιδοτήσεις, το νέο Ταμείο Ανταγωνιστικότητας κατά την επόμενη περίοδο, μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης. Αποτελεί επίσης μια παρέμβαση με έντονο κοινωνικό πρόσημο. Είναι μια σημαντική ευκαιρία για την ελληνική οικονομία, την οποία θα αξιοποιήσουμε στο μέγιστο βαθμό, χωρίς καθυστερήσεις».
O υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, δήλωσε: «Τα μέτρα που παρουσιάζονται σήμερα αποτελούν μια αποφασιστική προσπάθεια στήριξης των ευάλωτων νοικοκυριών και αντιμετώπισης της ενεργειακής φτώχειας. Η χώρα μας διαθέτει τη συσσωρευμένη γνώση, που αποκόμισε από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, η οποία μεταφράζεται σε ευελιξίες και καλύτερο σχεδιασμό, φιλικότερο προς τους πολίτες και τις ανάγκες τους, αλλά και μια συνεχή πρόνοια για όσες Ελληνίδες και Έλληνες βρίσκονται στο κατώφλι της ενεργειακής ευαλωτότητας. Μέσα από απλοποίηση γραφειοκρατικών διαδικασιών, νέες, φιλικές στο περιβάλλον υποδομές, αλλά και άμεσες επιδοτήσεις, επιδιώκουμε να βελτιώσουμε την ποιότητα ζωής των πολιτών και να εξασφαλίσουμε καλύτερες συνθήκες διαβίωσης για όλους».
Ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης, δήλωσε: «Η Κυβέρνηση εξασφαλίζει τους αναγκαίους πόρους και επιταχύνει τις μεταρρυθμίσεις με στόχο τη συνέχιση της ανάπτυξης, τη στήριξη της κοινωνίας και τη βελτίωση της καθημερινότητας των συμπολιτών μας. Παρά τη διεθνή ρευστότητα, μέσα σε ένα περιβάλλον πολιτικής σταθερότητας, θεσμικής σοβαρότητας και δημοσιονομικής στοχοθεσίας, συνεχίζουμε να κάνουμε τις δεσμεύσεις μας πράξη, με στόχο ακόμα περισσότερες επενδύσεις, ακόμα περισσότερες και καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας, ακόμα μεγαλύτερη και σταθερή αύξηση των εισοδημάτων για όλους. Στην κατεύθυνση αυτή, το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, με διάρκεια από το 2026-2032, έρχεται να προστεθεί στα χρηματοδοτικά εργαλεία που έχουμε στη διάθεσή μας για τη στήριξη ενεργειακά ευάλωτων νοικοκυριών και πολύ μικρών επιχειρήσεων. Σημειώνεται ότι για τη στήριξη των συμπολιτών μας λαμβάνονται υπόψη εισοδηματικά, κοινωνικά και γεωγραφικά κριτήρια, με ειδική μέριμνα για οικογένειες με μέλος άτομο με αναπηρία. Οι δράσεις διασφαλίζουν τη δίκαιη και ισόρροπη μετάβαση προς μια κλιματικά ουδέτερη οικονομία, μια δίκαιη και χωρίς αποκλεισμούς πράσινη μετάβαση. Ενισχύουν περαιτέρω τις παρεμβάσεις για επενδύσεις ενεργειακής αναβάθμισης κτηρίων, κοινωνική στέγαση και δημόσιες και ιδιωτικές μεταφορές φιλικές στο περιβάλλον. Παράλληλα, η θεσμοθέτηση ενιαίας δομής διακυβέρνησης διασφαλίζει τον αναγκαίο συντονισμό, την έγκαιρη υλοποίηση και τη μέγιστη αξιοποίηση των πόρων προς όφελος της κοινωνίας και της οικονομίας. Ευχαριστώ θερμά τον Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη και τον Υπουργό Ενέργειας και Περιβάλλοντος Σταύρο Παπασταύρου για την -και σε αυτό το επίπεδο- εξαιρετική συνεργασία».
Ακολουθήστε μας στο Google News
