Η αύξηση του προσδόκιμου ζωής έως τα 100 έτη, σύμφωνα με το Stanford Center on Longevity, μεταβάλλει ριζικά το εργασιακό τοπίο. Έως το 2100, οι αιωνόβιοι θα ξεπεράσουν τα 25 εκατομμύρια, ενώ η επαγγελματική διαδρομή ενδέχεται να φτάσει τα 60 χρόνια. Παράλληλα, το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης κινδυνεύει με περικοπές έως το 2032, καθιστώντας απαραίτητο τον επαναπροσδιορισμό της σταδιοδρομίας και της οικονομικής προετοιμασίας.
Η αύξηση του προσδόκιμου ζωής έως τα 100 έτη αναδιαμορφώνει ριζικά το εργασιακό τοπίο και τις κοινωνικές δομές, επιβάλλοντας μακροχρόνιες καριέρες, συστηματική οικονομική προετοιμασία και μια νέα θεώρηση για τη γήρανση.
Η προοπτική να ζήσει κάποιος έναν αιώνα αποτελεί πλέον μια χειροπιαστή πραγματικότητα που μεταβάλλει την οικονομική δραστηριότητα. Ένα από τα πιο καθοριστικά δεδομένα αυτής της εξέλιξης είναι η πιθανότητα η επαγγελματική διαδρομή ενός ατόμου να επεκταθεί έως και τα 60 χρόνια.
Μια ζωή 100 ετών και οι οικονομικές προκλήσεις
Σύμφωνα με στοιχεία από το Stanford Center on Longevity, ένα μεγάλο ποσοστό των σημερινών παιδιών αναμένεται να φτάσει το όριο των 100 ετών, με το προσδόκιμο ζωής να σημειώνει σημαντική άνοδο έως το 2050. Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών εκτιμά, όπως μεταδίδει το marketwatch, ότι μέχρι το έτος 2100 ο αριθμός των αιωνόβιων ανθρώπων σε παγκόσμιο επίπεδο θα υπερβεί τα 25 εκατομμύρια.
Ο Μάικλ Κλίντον, συγγραφέας του έργου Longevity Nation, υπογραμμίζει την ανάγκη για αυξημένη μέριμνα σχετικά με την οικονομική ευημερία. Όπως επισημαίνει χαρακτηριστικά, ένα παιδί πέντε ετών σήμερα ενδέχεται να χρειαστεί να εργάζεται για συνολικά 60 χρόνια, ενώ μέσα στον επόμενο αιώνα η ζωή που διαρκεί έναν αιώνα θα αποτελεί το σύνηθες πρότυπο. Η επέκταση της εργασιακής περιόδου δεν αποσκοπεί αποκλειστικά στην οικονομική επιβίωση, αλλά συνδέεται άρρηκτα με την ανάγκη για εξεύρεση σκοπού και την ενεργή κοινωνική συμμετοχή του ατόμου.
Ανατροπή του μοντέλου συνταξιοδότησης
Το καθιερωμένο μοντέλο συνταξιοδότησης στα 65 έτη θεσπίστηκε τη δεκαετία του 1930, σε μια εποχή όπου το προσδόκιμο ζωής ήταν περιορισμένο στα 62 έτη. Σήμερα, ωστόσο, τα δεδομένα έχουν αλλάξει ριζικά. Όσοι αγγίζουν το όριο των 65 ετών έρχονται αντιμέτωποι με την προοπτική να ζήσουν επιπλέον τρεις δεκαετίες, γεγονός που ωθεί πολλούς να εξετάζουν το ενδεχόμενο παράτασης της σταδιοδρομίας τους ή ακόμα και τον ριζικό επαναπροσδιορισμό της καριέρας τους.
Σύμφωνα με το U.S. Census Bureau, ο πληθυσμός άνω των 65 ετών στις Ηνωμένες Πολιτείες προβλέπεται να αυξηθεί από τα 49 εκατομμύρια του 2016 στα 95 εκατομμύρια έως το 2060. Παράλληλα, το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης αντιμετωπίζει σοβαρές δυσκολίες, καθώς αναμένεται να εξαντλήσει τα διαθέσιμα αποθέματά του έως το 2032, κάτι που ενέχει τον κίνδυνο περικοπών στις παροχές κατά 24%, εφόσον δεν ληφθούν εγκαίρως τα κατάλληλα μέτρα.
Η εργασία σε μια νέα εποχή
Η επιμήκυνση του βίου αναδεικνύει την επιτακτική ανάγκη για πολλαπλές επαγγελματικές διαδρομές. Ένας εργαζόμενος μπορεί πλέον να ξεκινήσει μια νέα καριέρα σε ηλικία 55 ετών και να παραμείνει ενεργός για δύο ακόμη δεκαετίες. Παρ’ όλα αυτά, το τρέχον εργασιακό περιβάλλον δεν έχει προσαρμοστεί πλήρως σε αυτά τα νέα δεδομένα, καθώς οι επιχειρήσεις εξακολουθούν να εστιάζουν τις επενδύσεις τους κυρίως στο νεότερο προσωπικό, παραγκωνίζοντας όσους βρίσκονται στο ενδιάμεσο στάδιο της επαγγελματικής τους πορείας.
Επιπρόσθετα, η ραγδαία τεχνολογική εξέλιξη, ειδικά στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης, ενισχύει το αίσθημα ανασφάλειας για την απασχόληση σε όλες τις ηλικιακές βαθμίδες. Ο Μάικλ Κλίντον εκτιμά πως η μεταστροφή στην αντίληψη για τη γήρανση αποτελεί ένα από τα πιο κρίσιμα κοινωνικά κινήματα της εποχής μας, συγκρίσιμο με τους αγώνες για τα δικαιώματα των γυναικών και των μειονοτικών ομάδων. Ήδη αναδύονται νέα πρότυπα, με προσωπικότητες όπως η Μάρθα Στιούαρτ, η Όπρα Γουίνφρεϊ και η Έλεν Μίρεν να παραμένουν δραστήριες και επιδραστικές σε προχωρημένη ηλικία.
Η γενιά που αλλάζει τα δεδομένα
Οι millennials, αποτελώντας πλέον την πολυπληθέστερη γενιά, αναμένεται να καθορίσουν το νέο κοινωνικό τοπίο καθώς θα εισέρχονται στην ηλικία των 50 ετών από το 2031 και μετά. Με το 35% περίπου του πληθυσμού να είναι ήδη άνω των 50 ετών, η οικονομία και οι επιχειρηματικοί οργανισμοί θα υποχρεωθούν να εναρμονιστούν με μια κοινωνία όπου η ωριμότητα δεν συνεπάγεται αδράνεια, αλλά ενεργό συμμετοχή.
Σύμφωνα με τον Μάικλ Κλίντον, η αναγνώριση αυτής της πραγματικότητας είναι αναγκαία
- Θα υπάρξει ένας τόσο μεγάλος αριθμός ατόμων άνω των 50 ετών, ώστε οι επιχειρήσεις θα αναγκαστούν να αποδεχθούν ότι πρόκειται για μια νέα αγορά με σημαντικές προοπτικές.
- Η προσαρμογή των εταιρειών στις ανάγκες αυτής της ηλικιακής ομάδας θα αποτελέσει κεντρικό πυλώνα για τη βιωσιμότητα και την ανάπτυξη στην οικονομία του μέλλοντος.
