Οι Μωμόεροι είναι ένα ποντιακό εθιμικό δρώμενο με εορταστικό και ευχετηριακό χαρακτήρα, καθώς συνδέεται άμεσα με την αναγέννηση της φύσης, την απομάκρυνση του κακού, την γονιμότητα και τον ερχομό του νέου έτους, γι αυτό το συναντάμε το δωδεκαήμερο Χριστουγέννων- Πρωτοχρονιάς-Θεοφανίων.
Επίσης, χαρακτηρίζεται για τη έντονη θεατρική του διάσταση, καθώς περιλαμβάνει πλειάδα θεατρικών ρόλων, που ενσαρκώνονται από τα μέλη της κοινότητας.
Έχει ρίζες στον αρχαίο διθύραμβο(λατρευτικό άσμα προς τον θεό Διόνυσο) και προέρχεται από την λέξη Μώμος(αρχαιοελληνικός θεός της σάτιρας και του γέλιου).
Είναι ένα περιπατητικό δρώμενο αποτελούμενο από Δώδεκα(12) χορευτές, όσοι και οι μήνες του έτους, ντυμένοι με περικεφαλαίες, κορδέλες και ραβδιά που εύχονται υείαν, ευλοΐαν και καλοχρονίαν. Το δρώμενο συμπληρώνει η νύφη, ο γαμπρός, ο γιατρός, η αρκούδα, ο αρκουδιάρης, η γριά, ο διάβολος και ο αστυνομικός που με θεατρικό και σατυρικό τρόπο προκαλούν το γέλιο.
Αξίζει να σημειωθεί ότι δρώμενο των Μωμόερων είναι εγγεγραμμένο στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO.
Ανασκόπηση: Για φέτος η Ποντιακή Θεατρική Σκηνή παρουσίασε το δρώμενο στον πεζόδρομο της Κατερίνης, στην Τούμπα Θεσσαλονίκης καλεσμένη της Καλλιτεχνικής Στέγης Ποντίων Βορείου Ελλάδος, στην Αλεξάνδρεια καλεσμένη του συλλόγου Ποντίων Αλεξάνδρειας και Περιχώρων και στους δρόμους του Παραδείσου και του Μυλαυλάκου σε συνεργασία με την Παναγία Σουμελά Κατερίνης.
Τα μωμοέρι͜α εξέβανε τα Φώτα τ’ Αγιαννί’,
Ατείν’ χωρία λάσκουνταν αρ’ άμον παλαλοί
Μωμόερος θα ’ίνουμαι και με τα γολγονόπα
θα λάσκουμαι μεσανυχτί’ και γνεφίζω κορτσόπα
Μωμόερος θα ’ίνουμαι, πάντα πασ̌κεί θα είμαι;
Θα βγάλω τα δι͜αβολικά μ,’ και μετ’ εσέν θα κείμαι
Μωμόερος θα ’ίνουμαι και θα μωμοερεύω
Τα έμορφα τα κορτσόπα όλια θα καντουρεύω
Τα μωμοέρι͜α εξέβανε τα Φώτα τ’ Αγιαννί’
Ν’ αηλί τη μαυρομάναν ατ’ εμάς που ’κι θ’ ανοί͜ει
