Παλιά, ρυπογόνα και επικίνδυνα αυτοκίνητα δεν θα έχουν πλέον θέση στους ευρωπαϊκούς δρόμους. Ένα νέο πλάνο από την Ευρωπαϊκή Ένωση έρχεται να επιβάλλει υποχρεωτική απόσυρση για όσα ΙΧ δεν πληρούν βασικά κριτήρια ασφάλειας και περιβαλλοντικής συμμόρφωσης. Η Ελλάδα, με στόλο γερασμένο και πολλές φορές ακατάλληλο για κυκλοφορία, είναι στην πρώτη γραμμή αυτής της μετάβασης.
Η πρόταση προβλέπει ότι από το 2026 ξεκινά η σταδιακή απομάκρυνση των αυτοκινήτων που πληρούν προδιαγραφές EURO 1, με την πλήρη εφαρμογή του πλάνου να φτάνει ως το 2050, όταν και θα αποσυρθούν τα μοντέλα EURO 6. Αυτό σημαίνει ότι οχήματα που σήμερα θεωρούνται σύγχρονα, σε μερικές δεκαετίες δεν θα επιτρέπεται καν να κυκλοφορούν.
Το νέο σχέδιο προβλέπει την υποχρεωτική ανακύκλωση μοντέλων που έχουν μείνει ακινητοποιημένα για μακρύ χρονικό διάστημα, δεν έχουν περάσει ΚΤΕΟ για πάνω από δύο χρόνια, έχουν αποτύχει επανειλημμένα σε τεχνικούς ελέγχους ή απαιτούν επισκευές υψηλότερες της εμπορικής τους αξίας.
Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα αυτοκίνητα χαρακτηρίζονται «μη επισκευάσιμα» και δεν θα επιτρέπεται πλέον να κυκλοφορούν.
Η πρόταση της ACEA (Σύνδεσμος Ευρωπαίων Κατασκευαστών Αυτοκινήτων) φέρνει ένα αυστηρό αλλά σαφές χρονοδιάγραμμα για την υποχρεωτική απόσυρση με βάση τις προδιαγραφές Euro. Σύμφωνα με αυτό:
- Από το 2026 ξεκινά η απόσυρση των Euro 1 (1992-1996)
- Το 2030 ακολουθούν τα Euro 2 (1996-2000)
- Το 2034 τα Euro 3 (2000-2005)
- Το 2039 τα Euro 4 (2005-2010)
- Το 2043 τα Euro 5 (2010-2015)
- Το 2050 τα Euro 6 (2015 – σήμερα)
Η αντίδραση των ιδιοκτητών παλαιών αυτοκινήτων ήταν άμεση, ιδιαίτερα από όσους εξαρτώνται καθημερινά από ένα ΙΧ χαμηλής αξίας. Πολλοί επαγγελματίες του χώρου της επισκευής εκφράζουν φόβους για απώλεια εσόδων, ενώ υπάρχουν και ενστάσεις για κοινωνική αδικία, αφού δεν έχουν όλοι τη δυνατότητα να αγοράσουν καινούργιο μοντέλο.
Ωστόσο, η Ε.Ε. έχει αφήσει ένα «παράθυρο» ανοικτό: αν ο ιδιοκτήτης μπορεί να αποδείξει ότι σκοπεύει να επισκευάσει το αυτοκίνητο, και να το επαναφέρει σε λειτουργική και ασφαλή κατάσταση μέσα σε προκαθορισμένο διάστημα, τότε μπορεί να το διατηρήσει.
Στόχος της πολιτικής αυτής είναι η μείωση των ρύπων, η ενίσχυση της οδικής ασφάλειας και η επιτάχυνση της μετάβασης προς ένα πιο βιώσιμο και σύγχρονο μοντέλο κινητικότητας.
Με τον μέσο όρο ηλικίας του ελληνικού στόλου να ξεπερνά τα 17 έτη, η χώρα καλείται να προσαρμοστεί γρήγορα. Ο ευρωπαϊκός μέσος όρος κυμαίνεται στα 12-13 έτη, γεγονός που υπογραμμίζει το χάσμα.
Για όσους έχουν ακινητοποιημένο ή παλαιό αυτοκίνητο, το μήνυμα είναι σαφές: ήρθε η ώρα να το ελέγξετε. Η νέα εποχή στον κόσμο του αυτοκινήτου δεν κάνει πλέον εκπτώσεις – και κυρίως, δεν κάνει εξαιρέσεις.
