Η συζήτηση γύρω από ένα πιθανό αμερικανικό στρατιωτικό σχέδιο για τη Γροιλανδία επανέρχεται δυναμικά, καθώς δημοσιεύματα αποκαλύπτουν ότι ο Ντόναλντ Τραμπ, στο πλαίσιο της στρατηγικής των Ηνωμένων Πολιτειών, ζήτησε από το επιτελείο του έναν αρχικό σχεδιασμό για ενδεχόμενη εισβολή στη Γροιλανδία, εξέλιξη που προκαλεί σοβαρές ανησυχίες για τη συνοχή του ΝΑΤΟ και τη σταθερότητα στην Αρκτική.
Τι αναφέρουν τα διεθνή δημοσιεύματα για το σχέδιο Τραμπ
Σύμφωνα με την εφημερίδα Mail on Sunday και αναπαραγωγές από διεθνή μέσα ενημέρωσης, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, φέρεται να έδωσε οδηγίες στους διοικητές των ειδικών δυνάμεων να επεξεργαστούν σενάρια για μια πιθανή στρατιωτική επιχείρηση στη Γροιλανδία. Το νησί αποτελεί αυτοδιοικούμενη περιοχή της Δανίας, με πρωτεύουσα τη Νουούκ, και κατέχει στρατηγική σημασία λόγω της γεωγραφικής του θέσης στον Αρκτικό Κύκλο.
Το δημοσίευμα υποστηρίζει ότι η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια των Ηνωμένων Πολιτειών να ενισχύσουν την παρουσία τους στην Αρκτική, σε μια περίοδο όπου η γεωπολιτική κινητικότητα της Ρωσίας και της Κίνας στην περιοχή αυξάνεται.
Η αντίδραση του αμερικανικού στρατού και τα νομικά εμπόδια
Το σχέδιο για πιθανή εισβολή στη Γροιλανδία δεν φαίνεται να βρίσκει σύμφωνη τη στρατιωτική ηγεσία των ΗΠΑ. Ανώτατοι αξιωματικοί των ενόπλων δυνάμεων, και ειδικότερα μέλη των Joint Chiefs of Staff, εκφράζουν έντονες αντιρρήσεις, επισημαίνοντας ότι μια τέτοια ενέργεια θα παραβίαζε το διεθνές δίκαιο.
Παράλληλα, τονίζουν ότι χωρίς ρητή έγκριση από το Κογκρέσο, οποιαδήποτε στρατιωτική επιχείρηση δεν μπορεί να προχωρήσει νόμιμα. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν πως η εσωτερική αυτή αντίσταση λειτουργεί ως βασικό ανάχωμα στην υλοποίηση του σχεδίου.
Προσπάθειες εκτόνωσης και εναλλακτικά σενάρια
Κατά το ίδιο δημοσίευμα, ανώνυμη πηγή υποστηρίζει ότι στρατιωτικοί κύκλοι επιχειρούν να αποσπάσουν την προσοχή του Ντόναλντ Τραμπ προτείνοντας άλλες στρατιωτικές πρωτοβουλίες. Μεταξύ αυτών φέρονται να περιλαμβάνονται επιχειρήσεις κατά ρωσικών «ghost» πλοίων ή ακόμη και ένα σενάριο επίθεσης στο Ιράν, ώστε να αποφευχθεί μια επικίνδυνη κλιμάκωση στην Αρκτική.
Ο ρόλος των συμβούλων και η υπόθεση Μαδούρο
Οι αναφορές θέλουν το σχέδιο να έχει εκπονηθεί υπό την πίεση στενών συνεργατών του Αμερικανού προέδρου, με επικεφαλής τον πολιτικό σύμβουλο Στίβεν Μίλερ. Η ομάδα αυτή εκτιμά ότι η πρόσφατη στρατιωτική επιχείρηση κατά του προέδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, έχει ενισχύσει την αυτοπεποίθηση της διοίκησης.
Σύμφωνα με αυτή τη λογική, μια ταχεία κίνηση στη Γροιλανδία θα μπορούσε να προηγηθεί πιθανής παρέμβασης άλλων μεγάλων δυνάμεων, όπως η Ρωσία ή η Κίνα, διασφαλίζοντας τα συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών στην περιοχή.
Εσωτερική πολιτική και εκλογικοί υπολογισμοί
Διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι ο σχεδιασμός αυτός δεν αφορά μόνο τη γεωστρατηγική διάσταση. Υπάρχει η άποψη ότι θα μπορούσε να εξυπηρετήσει και εσωτερικούς πολιτικούς στόχους, αποσπώντας την προσοχή των Αμερικανών ψηφοφόρων από οικονομικά προβλήματα ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών.
Στις εκλογές αυτές, ο Ντόναλντ Τραμπ και οι Ρεπουμπλικάνοι αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο απώλειας του ελέγχου του Κογκρέσου, γεγονός που προσθέτει πολιτική πίεση στον Λευκό Οίκο.
Αντιδράσεις από Γροιλανδία, Δανία και ΝΑΤΟ
Το ενδεχόμενο αμερικανικής στρατιωτικής παρέμβασης έχει προκαλέσει έντονες διεθνείς αντιδράσεις. Οι πολιτικοί ηγέτες της Γροιλανδίας και της Δανίας έχουν επανειλημμένα απορρίψει τόσο την ιδέα εξαγοράς όσο και την προοπτική κατάληψης του νησιού, υπογραμμίζοντας ότι το μέλλον της περιοχής αποτελεί αποκλειστικό δικαίωμα των κατοίκων της.
Ταυτόχρονα, η πρωτοβουλία Τραμπ έχει πυροδοτήσει ανησυχίες για τη συνοχή του ΝΑΤΟ. Ευρωπαίοι αξιωματούχοι προειδοποιούν ότι μια τέτοια ενέργεια θα μπορούσε να οδηγήσει σε σοβαρή αποσταθεροποίηση ή ακόμη και στη διάλυση της συμμαχίας. Η πρωθυπουργός της Δανίας φέρεται να δήλωσε ότι μια στρατιωτική κατάληψη της Γροιλανδίας από τις Ηνωμένες Πολιτείες θα ισοδυναμούσε με το τέλος των μεταπολεμικών διατλαντικών δομών ασφαλείας.
Το «σενάριο συμβιβασμού» και το αβέβαιο μέλλον
Μεταξύ των επιλογών που έχουν εξεταστεί περιλαμβάνεται και ένα λεγόμενο «σενάριο συμβιβασμού». Σε αυτό, η Δανία θα παρείχε στις Ηνωμένες Πολιτείες πλήρη στρατιωτική πρόσβαση στη Γροιλανδία, αποκλείοντας κάθε ρόλο για τη Ρωσία και την Κίνα, και προσφέροντας νομική βάση για την αμερικανική παρουσία.
Παρά τη φημολογούμενη κινητικότητα γύρω από το σχέδιο που φέρεται να έχει ζητήσει ο Ντόναλντ Τραμπ, η σθεναρή αντίσταση από τον στρατό, η απουσία πολιτικής στήριξης από το Κογκρέσο και οι διεθνείς αντιδράσεις καθιστούν προς το παρόν απίθανη μια τέτοια εξέλιξη. Ωστόσο, η συζήτηση για το πώς θα προστατευθούν τα αμερικανικά συμφέροντα στην Αρκτική και πώς θα περιοριστεί η επιρροή Ρωσίας και Κίνας στη Γροιλανδία αναμένεται να συνεχιστεί, με την Ευρώπη να παίζει καθοριστικό ρόλο στην υπεράσπιση της κυριαρχίας της περιοχής.
