Η ολική έκλειψη Ηλίου επιστρέφει στην Ευρώπη το 2026, 27 χρόνια μετά το ιστορικό φαινόμενο του Αυγούστου 1999. Αυτή τη φορά, στο επίκεντρο θα βρεθεί η Ισπανία, φέρνοντας ξανά το σπάνιο σκοτείνιασμα της ημέρας στην ευρωπαϊκή ήπειρο. Πρόκειται για ένα από τα σημαντικότερα αστρονομικά γεγονότα της χρονιάς, μαζί με εκλείψεις Σελήνης, υπερπανσελήνους και εντυπωσιακές βροχές διαττόντων.
Η διαδρομή της ολικής έκλειψης Ηλίου του 2026
Η έκλειψη θα ξεκινήσει από τη βόρεια Ρωσία, θα διασχίσει τον Αρκτικό Ωκεανό και την ανατολική Γροιλανδία, θα φτάσει στο μέγιστό της ανοιχτά της Ισλανδίας και θα ολοκληρώσει την πορεία της στη βόρεια Ισπανία λίγο πριν από τη δύση του Ήλιου. Σε ισπανικές πόλεις, η Σελήνη θα καλύψει πλήρως τον Ήλιο για περίπου ένα λεπτό και 50 δευτερόλεπτα.
Σε περιοχές της Βόρειας Αμερικής, της δυτικής Αφρικής και της υπόλοιπης Ευρώπης, το φαινόμενο θα εμφανιστεί ως μερική έκλειψη Ηλίου. Στην Ελλάδα, μόνο ορισμένες βορειοδυτικές περιοχές, όπως η Κέρκυρα, η Ηγουμενίτσα, η Κόνιτσα, η Καστοριά και η Φλώρινα, θα βρεθούν οριακά στο μονοπάτι της μερικής έκλειψης, με ποσοστό όμως πρακτικά μη παρατηρήσιμο.
Σημαντική ευκαιρία για την επιστημονική έρευνα
Η ολική έκλειψη στην περιοχή της Μεσογείου θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για τους επιστήμονες της νότιας Ευρώπης. Όπως εξηγεί η Φιόρη Μεταλληνού, αστροφυσικός στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, τέτοια φαινόμενα δίνουν τη δυνατότητα μελέτης της ηλιακής κορώνας, της εξώτερης ατμόσφαιρας του Ήλιου, η οποία γίνεται ορατή μόνο όταν ο ηλιακός δίσκος καλυφθεί πλήρως.
Οι παρατηρήσεις αυτές επιτρέπουν τη σύγκριση της σύστασης και της δομής της κορώνας σε διαφορετικές χρονικές περιόδους, προσφέροντας στοιχεία για την εξέλιξη και τη δραστηριότητα του Ήλιου. Δεν είναι τυχαίο ότι επαγγελματίες και ερασιτέχνες αστρονόμοι από την Ελλάδα οργανώνουν ήδη ταξίδια στην Ισπανία για την παρατήρηση του φαινομένου.
Οι επόμενες εκλείψεις Ηλίου
Στις 17 Φεβρουαρίου 2026 θα σημειωθεί δακτυλιοειδής έκλειψη Ηλίου, κατά την οποία η Σελήνη δεν θα καλύψει πλήρως τον Ήλιο, δημιουργώντας έναν φωτεινό δακτύλιο. Το φαινόμενο θα είναι ορατό μόνο στην Ανταρκτική, ενώ ως μερική έκλειψη θα φανεί στη νότια Αφρική και σε περιοχές της Νότιας Αμερικής.
Η επόμενη ολική έκλειψη που θα επηρεάσει έντονα την Ευρώπη αναμένεται στις 2 Αυγούστου 2027. Τότε, η νότια Ελλάδα θα δει σημαντικό ποσοστό μερικής έκλειψης, ενώ η ολικότητα θα περάσει από τη νότια Ισπανία και τη Βόρεια Αφρική.
Εκλείψεις Σελήνης και εντυπωσιακά φαινόμενα
Το πρωί της 3ης Μαρτίου 2026 θα πραγματοποιηθεί ολική έκλειψη Σελήνης, γνωστή ως «ματωμένη Σελήνη», με χαρακτηριστικές πορτοκαλί και χάλκινες αποχρώσεις. Θα είναι ορατή σε μεγάλο μέρος της Αμερικής, του Ειρηνικού, της Ασίας και της Ωκεανίας.
Ακολούθως, από τις 27 προς 28 Αυγούστου 2026 θα συμβεί μερική έκλειψη Σελήνης, ορατή και από την Ελλάδα. Στην Αθήνα το φαινόμενο θα κορυφωθεί γύρω στις 6:50 το πρωί της 28ης Αυγούστου.
Υπερπανσέληνοι, μπλε φεγγάρι και Περσείδες
Το 2026 θα περιλαμβάνει τρεις υπερπανσελήνους: στις 3 Ιανουαρίου, στις 24 Νοεμβρίου και στις 23 Δεκεμβρίου. Επιπλέον, τον Μάιο θα εμφανιστεί και μπλε φεγγάρι, με δύο πανσελήνους μέσα στον ίδιο μήνα, στις 1 και 31 Μαΐου.
Ιδιαίτερα ευνοϊκές θα είναι και οι συνθήκες για τη βροχή διαττόντων Περσείδων, με κορύφωση στις 12 και 13 Αυγούστου 2026. Η σύμπτωση με νέα Σελήνη σημαίνει ότι το φεγγαρόφως δεν θα επηρεάσει την παρατήρηση, κάνοντας το φαινόμενο από τα πιο εντυπωσιακά της χρονιάς.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
