Η Ελληνική Επανάσταση του 1821 και η Εθνική Παλιγγενεσία αποτελούν κορυφαίο ορόσημο στη μακραίωνη ιστορία του ελληνισμού, καθώς σηματοδότησαν τη γέννηση της ελεύθερης ελληνικής πολιτείας και τη συγκρότηση της πρώτης ανεξάρτητης κρατικής υπόστασης μετά από αιώνες οθωμανικής κυριαρχίας.
Ο Εθνικός Αγώνας εκφράστηκε μέσα από ένα ισχυρό τρίπτυχο: εθνικό, θρησκευτικό και κοινωνικό. Καθοριστική υπήρξε προηγουμένως η πνευματική αφύπνιση που έφερε ο Νεοελληνικός Διαφωτισμός, με εξέχοντες εκπροσώπους τον Αδαμάντιο Κοραή και τον Ρήγα Φεραίο. Οι ιδέες της ελευθερίας, της παιδείας και της εθνικής συνείδησης ενέπνευσαν τους Έλληνες να διεκδικήσουν την ανεξαρτησία τους. Έπειτα από αιώνες σκλαβιάς, οι Έλληνες πήραν τα όπλα και, με το σύνθημα «Ελευθερία ή Θάνατος», έδωσαν το δικό τους ραντεβού με την ιστορία, γράφοντας μία από τις λαμπρότερες σελίδες του αγώνα για αυτοδιάθεση.
Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της Επανάστασης, η εσωτερική διχόνοια και οι εμφύλιες διαμάχες έφεραν τον αγώνα σε οριακό σημείο, απειλώντας να υπονομεύσουν ό,τι με τόσο κόπο είχε χτιστεί. Και τότε, όπως θα έλεγε κανείς δανειζόμενος την έκφραση του Ομήρου, εμφανίστηκε ένας «από μηχανής θεός»· οι Μεγάλες Δυνάμεις της εποχής. Η παρέμβασή τους συνέβαλε καθοριστικά στην τελική έκβαση και στην ίδρυση του ελληνικού κράτους. Εντούτοις, η υποστήριξη αυτή δεν υπαγορεύτηκε αποκλειστικά από τον Φιλελληνισμό, αλλά και από τα γεωπολιτικά συμφέροντα των ευρωπαϊκών δυνάμεων, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία το Ανατολικό Ζήτημα και η σταδιακή παρακμή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας -του λεγόμενου «ασθενούς της Ανατολής»- αναδιαμόρφωναν τις ισορροπίες στην περιοχή.
Η ιστορική μνήμη και τα διδάγματα της Επανάστασης εξακολουθούν να καθοδηγούν τις σύγχρονες αποφάσεις της χώρας. Τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα πέρασε από αλλεπάλληλες δοκιμασίες και κρίσεις. Παρά τις δυσκολίες, επιχειρεί να διαμορφώσει έναν πιο ενεργό ρόλο στην Ανατολική Μεσόγειο. Σε αυτή την πορεία, πρωταγωνιστικό ρόλο διαδραματίζει ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος, μέσω διπλωματικών πρωτοβουλιών και διεθνών συνεργασιών, θέτει τα θεμέλια για την επόμενη μέρα της περιοχής.
Στο σταυροδρόμι του σήμερα, η Ελλάδα χρειάζεται ομοψυχία και σύνεση. Μόνο μέσα από την ενότητα και την κατανόηση ότι πρέπει να συμπορευτούμε με εκείνους που καθορίζουν την πορεία των καιρών, θα μπορέσουμε να βγούμε κερδισμένοι, γράφοντας ένα νέο έπος με γνώση, στρατηγική και συλλογικό πνεύμα. Συνεπώς, όπως και στην Επανάσταση του 1821, η χώρα καλείται σε ομοψυχία και εθνική αποφασιστικότητα. Μόνο ενωμένη και με στρατηγική σκέψη μπορεί να υπερασπιστεί τα συμφέροντά της και να σταθεί περήφανη στη σωστή πλευρά της Ιστορίας.
Αντώνιος Βελώνης, Φιλόλογος Ιστορικός Α.Π.Θ
Ακολουθήστε μας στο Google News
