Η απόφαση του Αρείου Πάγου άνοιξε τον «Ασκό του Αιόλου» και… φύσηξε μακριά ακόμη και την παραμικρή πιθανότητα οποιασδήποτε πολιτικής συναίνεσης στο δρόμο προς τις εκλογές του 2023.
Η δυνατότητα που παρέχεται πλέον στα funds να προχωρούν σε πλειστηριασμούς ακινήτων αναμένεται να προκαλέσει νέο, τεράστιο «κύμα» πλειστηριασμών για χιλιάδες «κόκκινους» οφειλέτες – για την ακρίβεια, περίπου 700.000.
Την ίδια ώρα, σε εξέλιξη βρίσκεται ο «πόλεμος» ανακοινώσεων μεταξύ της κυβέρνησης και του ΣΥΡΙΖΑ για το ποιος «έλυσε τα χέρια» των δικαστών του Αρείου Πάγου, προκειμένου να αποφασίσουν υπέρ των funds – η κυβέρνηση του Αλέξη Τσίπρα ή του Κυριάκου Μητσοτάκη;
Και παράλληλα, αντιδρούν έντονα στην δικαστική απόφαση – επιρρίπτοντας ευθύνες και στους δύο πολιτικούς αρχηγούς – τα υπόλοιπα κόμματα της αντιπολίτευσης, με το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ να καταθέτει τροπολογία, η οποία, ουσιαστικά, επαναφέρει τον γνωστό «νόμο Κατσέλη» του 2010, επικαιροποιημένο, για την προστασία της πρώτης κατοικίας.
Οικονόμου: «Ο Άρειος Πάγος επιβεβαίωσε το νόμο του ΣΥΡΙΖΑ»
Η κυβέρνηση υποστηρίζει από την πρώτη στιγμή, απαντώντας στις αντιδράσεις κυρίως της Κουμουνδούρου, ότι το μόνο που έκανε το Ανώτατο Δικαστήριο ήταν να επιβεβαιώσει το νόμο 4354/2015, που ψηφίστηκε όταν ο ΣΥΡΙΖΑ κυβερνούσε τη χώρα.
Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Γιάννης Οικονόμου, εξαπέλυσε σκληρή επίθεση στον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης, λέγοντας ότι «στο λήμμα ‘πολιτικός φαρισαϊσμός’ θα έπρεπε να εμφανίζεται η εικόνα του κ. Τσίπρα, του ανθρώπου που έταζε θησαυρούς και παρέδωσε άνθρακες».
Και σημείωσε ότι η «διαχείριση» του προβλήματος των κόκκινων δανείων από τον ΣΥΡΙΖΑ, τα «εκτόξευσε σε ποσοστό περίπου στο 43,5% του συνόλου των δανείων και άφησε τους δανειολήπτες επί ξύλου κρεμάμενους, αφού πρώτα τους δημιούργησε την αίσθηση της πλήρους απαλλαγής από τα χρέη τους».
«Αντίθετα, η κυβέρνησή μας έχει θεσπίσει δυνατότητες προστασίας και αναστολής πλειστηριασμών για την προστασία τής ιδιαίτερα ευαίσθητης κοινωνικής ομάδας των ευάλωτων οφειλετών», δήλωσε ο κ. Οικονόμου.
Τσίπρας: «Να αναστείλετε με ΠΝΠ πλειστηριασμούς α’ κατοικίας»
Νωρίτερα, ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ είχε απευθυνθεί στον πρωθυπουργό, καλώντας τον να αναστείλει «άμεσα, με Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου», κάθε πλειστηριασμό πρώτης κατοικίας, επαγγελματικής στέγης και αγροτικής γης μέχρι τις εκλογές.
Ο Αλέξης Τσίπρας, που δεσμεύτηκε ότι, εφόσον εκλεγεί, «η πρώτη νομοθετική πράξη της επόμενης προοδευτικής κυβέρνησης θα είναι η προστασία της πρώτης κατοικίας και η δυνατότητα ρύθμισης των χρεών για όλους τους πολίτες», επιτέθηκε στον Κυριάκο Μητσοτάκη, κατηγορώντας τον για «οργανωμένο σχέδιο, με στόχο τη μεγαλύτερη αναδιανομή πλούτου που έχει ποτέ συμβεί από τα λαϊκά και μεσαία στρώματα, προς τα funds του εξωτερικού και τις τράπεζες».
Κάνοντας λόγο για «επιλογές Μητσοτάκη», ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ αναφέρθηκε στην «κατάργηση κάθε προστασίας της πρώτης κατοικίας, με τον πτωχευτικό νόμο, με τον αποτυχημένο εξωδικαστικό και το σχέδιο ‘Ηρακλής’», που είχαν ως αποτελέσμα, όπως είπε, τη δημιουργία μιας οριακής συνθήκης για χιλιάδες νοικοκυριά και επαγγελματίες, εξαιτίας της κυβέρνησης.
Σταϊκούρας: «Δεν αλλάζει κάτι» από τη νομοθεσία ΣΥΡΙΖΑ
Και το υπουργείο Οικονομικών απάντησε στον Αλέξη Τσίπρα, σημειώνοντας πως η απόφαση «δεν αλλάζει τίποτα σε σχέση με ό,τι ισχύει μέχρι σήμερα, αλλά αντιθέτως επιβεβαιώνει όσα προβλέπει η νομοθεσία που ψηφίστηκε επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ (Ν.4354/2015), σχετικά με τη νομιμοποίηση των εταιρειών servicers να διενεργούν δικαστικές και εξώδικες ενέργειες επί των απαιτήσεων που τους μεταβιβάστηκαν, συμπεριλαμβανομένης και της διενέργειας πλειστηριασμού».
Όπως αναφέρει, η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, μεταξύ άλλων, «νομοθέτησε την εφαρμογή των ηλεκτρονικών πλειστηριασμών τον Μάιο του 2017, έφερε τροπολογία για αυτεπάγγελτη δίωξη και αυτόφωρη διαδικασία για όσους εμποδίζουν ηλεκτρονικούς πλειστηριασμούς τον Δεκέμβριο του 2017, παρέδωσε στην κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας το ιδιωτικό χρέος σε ύψος που υπερέβαινε τα 238 δισ. ευρώ, τα «κόκκινα» δάνεια στο επίπεδο του Δεκεμβρίου του 2014, δηλαδή περίπου στο 43,5% του συνόλου των δανείων και μεταβίβασε τα δάνεια των τραπεζών στα funds».
ΣΥΡΙΖΑ: «Η ΝΔ επέλεξε το νόμο Σημίτη για τα funds»
Τα δικά της επιχειρήματα αντιπαραθέτει η Κουμουνδούρου απέναντι στις κυβερνητικές δηλώσεις για τις ευθύνες του ΣΥΡΙΖΑ ως προς τις δυνατότητες των funds στο θέμα των «κόκκινων» δανείων, που άνοιξε τον δρόμο και στους πλειστηριασμούς με την απόφαση του Αρείου Πάγου.
Κάνοντας λόγο για «παραμύθια», ο ΣΥΡΙΖΑ τονίζει πως επί διακυβέρνησης Τσίπρα, «υπήρχε προστασία της πρώτης κατοικίας και για αυτό δεν έγινε ούτε ένας πλειστηριασμός πρώτης κατοικίας», ενώ «η ΝΔ, με τον πτωχευτικό που ψήφισε, την ήρε για πρώτη φορά».
Επιπλέον, υπογραμμίζει ότι «επί ΣΥΡΙΖΑ τα funds είχαν υποχρεωθεί σε στάδια ρύθμισης με το νόμο του 2015», εξηγώντας πως «η ΝΔ επέλεξε να κάνει χρήση του νόμου του 2003 και όχι αυτόν του 2015, ώστε και τα funds να μπορούν να βγάζουν άμεσα στο σφυρί τα ακίνητα και να μην φορολογούνται».
Ανδρουλάκης: «Επαναφέρουμε το νόμο του ΠΑΣΟΚ για την α’ κατοικία»
Από την πλευρά της Χαριλάου Τρικούπη, ο Νίκος Ανδρουλάκης δήλωσε πως «το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής είναι το μόνο κόμμα, που το 2010 απέναντι στην πιο σκληρή τρόικα, διασφάλισε νομοθετικά την προστασία της κύριας κατοικίας των αδύναμων δανειοληπτών», με τον γνωστό «νόμο Κατσέλη».
Και επιρρίπτοντας ευθύνες τόσο στη ΝΔ όσο και στον ΣΥΡΙΖΑ, τόνισε πως «ο ΣΥΡΙΖΑ άνοιξε την πόρτα στα funds και η Νέα Δημοκρατία, στη συνέχεια, κατάργησε εντελώς το πλαίσιο προστασίας».
Πράγματι, το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ κατέθεσε τροπολογία στη Βουλή, με την οποία προβλέπεται η ρύθμιση της οφειλής κάθε δανειολήπτη, ανεξαρτήτως επαγγελματικής ιδιότητας, που βρίσκεται σε αποδεδειγμένη αδυναμία πληρωμής, η δυνατότητα – αν αδυνατεί να καταβάλλει τη δόση του – να ρυθμίζεται, υπό προϋποθέσεις, με τη συνεισφορά του Δημοσίου, καθώς και η προστασία της αγροτικής γης.
Μάλιστα, η τροπολογία επαναφέρει την πρόταση του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ για την κατοχύρωση του δικαιώματος του οφειλέτη στην αγορά του δανείου, «η σημασία της οποίας έχει αναδειχθεί πλέον κατά τρόπο εμφαντικό», όπως υποστηρίζει, τόσο για την προστασία των οφειλετών, όσο τελικά και της περιουσίας των ίδιων των τραπεζών.
ΚΚΕ: «Απαράδεκτη», αλλά… αναμενόμενη η απόφαση
Την απόφαση του Αρείου Πάγου και τις πολιτικές ευθύνες των δύο μεγάλων κομμάτων σχολίασε το ΚΚΕ, τονίζοντας χαρακτηριστικά πως «η επικίνδυνη αυτή εξέλιξη δεν αποτελεί κεραυνό εν αιθρία».
Και αυτό, υποστηρίζει ο Περισσός, επειδή «στηρίζεται στο νομοθετικό πλαίσιο που έχουν διαμορφώσει όλες οι κυβερνήσεις, ιδιαίτερα στο νόμο της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ, που παρέδωσε τα κόκκινα δάνεια στα αρπακτικά των fundς, και σε συνέχεια στον πτωχευτικό νόμο της κυβέρνησης της ΝΔ».
Άμεση νομοθετική ρύθμιση ζητάει η ΕΕΚΕ
Στην αρνητική αυτή εξέλιξη για εκατοντάδες χιλιάδες δανειολήπτες αντιδρούν φορείς και ενώσεις καταναλωτών, ζητώντας από την κυβέρνηση να λάβει μέτρα, καταθέτοντας άμεσα νομοθετική ρύθμιση.
Σε επείγουσα επιστολή της προς τα υπουργεία Οικονομικών και Ανάπτυξης, η Ένωση Εργαζομένων Καταναλωτών Ελλάδας (ΕΕΚΕ) αναφέρει ότι το πρόβλημα θα οξυνθεί ακόμα περισσότερο μετά το διαφαινόμενο δικαστικό «ελευθέρας» στα funds.
Όπως σημειώνει, απαιτείται άμεση νομοθετική παρέμβαση στα εξής σημεία:
- Να υπάρξει νομοθετική ρύθμιση, έτσι ώστε να γνωστοποιείται στον δανειολήπτη-οφειλέτη της απαίτησης, το ύψος της αξίας της μεταβίβασης του δανείου του, είτε πρωτογενώς είτε στη δευτερογενή αγορά.
- Να υπάρξει άμεσα προστασία της πρώτης κατοικίας για την κατηγορία εκείνη των δανειοληπτών, οι οποίοι, με εισοδηματικά και κοινωνικά/οικογενειακά κριτήρια, αδυνατούν να αντεπεξέλθουν στην αποπληρωμή του δανείου τους, αφού ληφθεί υπόψη και η προγενέστερη συνέπειά τους είτε στην καταβολή των δόσεων, είτε στην τήρηση των ενδεχόμενων ρυθμίσεων.
- Κατάργηση της παράλληλης δυνατότητας εφαρμογής από τους servicers των ν. 3956/2003 και 4354/2015, τουλάχιστον κατά το μέρος που αφορά στην υποχρέωση για προηγούμενη διαπραγμάτευση με τον οφειλέτη προ της μεταβίβασης του δανείου, με το να είναι αυτή (διαπραγμάτευση) υποχρεωτική.
- Υποχρέωση για την εταιρεία διαχείρισης της υποβολής κατάλληλης και βιώσιμης πρότασης για τον δανειολήπτη, συνοδευόμενη από τη σχετική τεκμηρίωση και αφού λάβει υπόψη τις πραγματικές οικονομικές δυνατότητές του, έτσι ώστε να μην γίνεται προσχηματικά.
