Τα ‘‘απόνερα’’ της παροχολογίας Μητσοτάκη στην 90η ΔΕΘ

Τι έχει νόημα ως προς την ‘‘αξιολόγηση’’ της παρουσίας ενός Πρωθυπουργού στη ΔΕΘ; Ποια κριτήρια πρέπει κάποιος να χρησιμοποιήσει για να κρίνει την πολιτική ουσία και ρητορική ‘‘βαρύτητα’’ αυτής της παρουσίας; Και, εν πάση περιπτώσει, ποιο είναι το συγκεκριμένο ‘‘μήνυμα’’ που εισπράττει ο κόσμος από την εμφάνιση του νυν Πρωθυπουργού στη Θεσσαλονίκη;

Έχει νόημα, λοιπόν, να σκιαγραφηθεί καταρχάς, έστω σε γενικές γραμμές, το πλαίσιο εντός του οποίου εκφράζεται ο Πρωθυπουργός στη ΔΕΘ, δηλαδή να καταγραφούν τα βασικά, απτά δεδομένα της πολιτικής και οικονομικής πραγματικότητας στη χώρα. Ένας πολιτικός λόγος εξάλλου, και δη όταν αυτός είναι ένας λόγος εξαγγελιών, δεν μπορεί και δεν πρέπει να κρίνεται αποκομμένος από την κατάσταση που επικρατεί στη χώρα και ανεξάρτητα από αυτά που τυχόν έχει πετύχει ή απ’ όσα έχει αποτύχει ο Πρωθυπουργός. Τα πάντα, άλλωστε, στη ζωή, έτσι και στην πολιτική, έχουν ένα ‘‘υπόστρωμα’’. Και κατά δεύτερον, φυσικά και έχουν νόημα και αποτελούν και ‘‘κριτήριο της πολιτικής παρουσίας’’ αυτά καθεαυτά τα λεγόμενα του Πρωθυπουργού, ήτοι τα ‘‘μέτρα’’ και οι ‘‘τομές’’ που αυτός ‘‘λανσάρει’’ ως εξαγγελίες στο ευρύ κοινό.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μίλησε στην 90η ΔΕΘ αλλά ποια είναι, αλήθεια, η Ελλάδα του 2026 ‘‘επί κυβερνήσεως Μητσοτάκη’’; Ας σταχυολογήσουμε, τουλάχιστον, κάποια δεδομένα, τα οποία μάλιστα ‘‘καλύπτονται’’ από πλήρη τεκμηρίωση, προκειμένου να έχουμε κατά νου (αυτό) το πλαίσιο στο οποίο εντάσσονται οι ανακοινώσεις και πολιτικές υποσχέσεις του Πρωθυπουργού στη ΔΕΘ.

Σύμφωνα, λοιπόν, με την ‘‘Έκθεση για τη Φτώχεια στην Ελλάδα’’ (2025) του Ελληνικού Δικτύου για την Καταπολέμηση της Φτώχειας (EAPN Greece), το 26,9% του πληθυσμού (δηλαδή 2,74 εκατομμύρια άτομα) ζει υπό τον κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού. Το ποσοστό παρουσιάζει μια αύξηση της τάξης του 0,8% σε σχέση με πέρυσι ενώ και η παιδική φτώχεια παραμένει σε υψηλά επίπεδα, κοντά στο 22,4% με 27,9%, ανάλογα με τα κριτήρια της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ).

Αντιστοίχως, τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, για το έτος 2025, δείχνουν ότι το 27,5% του πληθυσμού της Ελλάδας (περίπου 2,797 εκατομμύρια άτομα) βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού.

Το 35,1% του συνολικού πληθυσμού της χώρας δηλώνει ότι αντιμετωπίζει «μεγάλη δυσκολία» στο να καλύψει τις συνήθεις δαπάνες του, με το ποσοστό να εκτοξεύεται στο 67,6% μεταξύ των φτωχότερων. Το δε 21,5% του πληθυσμού δεν υποβλήθηκε, παρά το όποιο θέμα υγείας, σε αναγκαία ιατρική εξέταση ή θεραπεία, ποσοστό που αυξάνεται στο 32,8% για τους οικονομικά ασθενέστερους (ίδετε παρακαλώ https://endisy.gr/, Φτώχεια ή οικονομικός αποκλεισμός για 1 στους 4 πολίτες).

Μάλιστα, για το 2025 το ποσοστό του κινδύνου φτώχειας, αν εξαιρεθούν οι λεγόμενες ‘‘κοινωνικές μεταβιβάσεις’’ (social transfers), όπως οι συντάξεις και τα επιδόματα, φτάνει στο ‘‘ουρανομήκες’’ και σίγουρα ντροπιαστικό – για χώρα που ανήκει στον Δυτικό Κόσμο και δεν είναι αφρικανική – 44%! Και τούτο, διότι είναι δεδομένο ότι η ακρίβεια, το υψηλό κόστος στέγασης και οι ελλιπείς υπηρεσίες υγείας πλήττουν πλέον ευρύτερα στρώματα και όχι μόνο τις παραδοσιακά ευάλωτες ομάδες.

Δεν είναι όμως μόνο ότι ο αριθμός των φτωχών και ανήμπορων, πρακτικά των αδύναμων και ‘‘χωρίς προοπτική’’ πολιτών, συνεχώς αυξάνει και δη επικίνδυνα για την κοινωνική ισορροπία και ομαλότητα. Είναι και το ολοένα διευρυνόμενο ‘‘χάσμα’’ μεταξύ φτωχών και πλουσίων. Το συνολικό εισόδημα του πλουσιότερου 20% του πληθυσμού είναι 5,18 φορές μεγαλύτερο από το εισόδημα του φτωχότερου 20%. (Δείκτης S80/S20, ίδετε αναλυτικότερα στη διεύθυνση  https://www.statistics.gr/documents/20181/8219a847-c9ae-b656-db7c-7a7ae209ebb0). Γι’ αυτό και δεν είναι διόλου ‘‘παράξενο’’ που η Ελλάδα καταγράφει την 4η υψηλότερη στην Ευρωπαϊκή Ένωση ‘‘εισοδηματική ανισότητα μεταξύ των πολιτών της’’, πάνω από τον κοινοτικό μέσο όρο (https://www.greeceinfigures.com/data-insights/ellada-4i-upseloteri-eisodimatiki-anisotita-stin-e-e/).

Ανεξαρτήτως, λοιπόν, από τα ‘‘πομφολυγώδη success stories’’ που διασπείρονται από φιλοκυβερνητικές πηγές, το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα των ελληνικών νοικοκυριών παραμένει περίπου 15% χαμηλότερο από τα επίπεδα του 2009, χρονιά που η χώρα εισήλθε στην πολυετή οικονομική κρίση, ενώ η απόκλιση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο παραμένει μία από τις μεγαλύτερες στην Ευρωπαϊκή Ένωση https://kefim.org/to-2024-to-pragmatiko-eisodima-ton-ellinon-itan-15-chamilotero-apo-to-2009/).

Το 2008, το κατά κεφαλήν διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών σε Μονάδες Αγοραστικής Δύναμης (Purchasing Power Standard, PPS) βρισκόταν στο 112% του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Σήμερα, η αγοραστική δύναμη των Ελλήνων υποχώρησε στο 68% του ευρωπαϊκού μέσου όρου, φέρνοντας την Ελλάδα σε…  ισοβαθμία στην τελευταία θέση της ΕΕ μαζί με τη Βουλγαρία (https://gr.euronews.com/business/2026/04/07/eurostat-agroastiki-dinami-ellada-kai-bulgaria-ouragoi-to-2025).

Από την άλλη, ο μέσος ετήσιος μισθός στην ΕΕ διαμορφώνεται στα 39.800 ευρώ. Ο μέσος ετήσιος μισθός στην Ελλάδα βρίσκεται στα 18.000 ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι ο μέσος μισθός στη χώρα μας αντιστοιχεί μόλις στο 45,2% του ευρωπαϊκού μέσου όρου (είναι δηλαδή πάνω από 54% χαμηλότερος του ευρωπαϊκού μέσου όρου). Με αυτή την επίδοση, η Ελλάδα κατατάσσεται στην προτελευταία θέση (26η) ανάμεσα στα 27 κράτη-μέλη της ΕΕ, ξεπερνώντας οριακά μόνο τη Βουλγαρία (15.400 ευρώ), ενώ πρόσφατα ξεπεράστηκε και από την Ουγγαρία (18.500 ευρώ, https://ec.europa.eu/eurostat/web/products-eurostat-news/w/ddn-20251112-1).

Η Ελλάδα καταγράφει τη μεγαλύτερη επιβάρυνση μεταξύ των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά το κόστος στέγασης, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat για το 2025 (https://thepressproject.gr/i-ellada-stin-koryfi-tis-ee-sto-kostos-stegasis-se-schesi-me-ta-eisodimata/). Περισσότερο από το 26% έως 28% του πληθυσμού (ανάλογα με το έτος μέτρησης) ζει σε νοικοκυριά, όπου το κόστος στέγασης ξεπερνά το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος του νοικοκυριού (ίδετε https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Living_conditions_in_Europe_-_housing).

Η δε φορολογία ‘‘πνίγει’’ σαρωτικά και κάθετα όλα τα στρώματα της κοινωνίας. Χαρακτηριστικά, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, οι έμμεσοι φόροι στην Ελλάδα, δηλαδή οι φόροι επί της παραγωγής και των εισαγωγών, αντιστοιχούν στο 17,1% του ΑΕΠ. Η αναλογία αυτή των έμμεσων φόρων, που είναι υπερβολικοί σε σχέση και με τους άμεσους φόρους, κατατάσσει την χώρα στην πρώτη τετράδα στην ΕΕ αναφορικά με το ποσοστό των έμμεσων φόρων ως προς το ΑΕΠ των κρατών-μελών (https://www.kathimerini.gr/visual/infographics/563967379/stis-chores-me-ta-megalytera-vari-emmeson-foron-i-ellada/).

Και με το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών και το δημόσιο και ιδιωτικό χρέος τι γίνεται; Στο α’ εξάμηνο του 2026, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών της Ελλάδας διαμορφώθηκε στα 9,5 δισ. ευρώ, σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος (https://www.naftemporiki.gr/finance/economy/2151666/tte-sta-95-dis-to-elleimma-trechoyson-synallagon-to-a-examino-alma-148-sta-toyristika-esoda/), το δημόσιο χρέος της χώρας το 2025, σύμφωνα με το ετήσιο δελτίο δημοσίου χρέους, αυξήθηκε στα 406,1 δισ. ευρώ από τα 403,8 δισ. ευρώ στο τέλος του 2024 (https://acci.gr/oddich-sta-4061-dis-evro-to-dimosio-chreos-to-2025-sto-146-tou-aep-meiothike-to-chreos-tis-genikis-kyvernisis/) ενώ ένα… ΑΕΠ είναι το ‘‘κόκκινο’’ ιδιωτικό χρέος (420,9 δις. ευρώ, ίδετε https://www.kathimerini.gr/economy/564440383/ena-aep-to-kokkino-idiotiko-chreos/). Σύμφωνα δε με στοιχεία του ΔΝΤ και της Τράπεζας της Ελλάδος, 1 στους 3 πολίτες (περίπου 2,4 εκατομμύρια δανειολήπτες) έχει τουλάχιστον ένα ‘‘κόκκινο’’ δάνειο.

Και με τις επενδύσεις τι συμβαίνει; Παρά τη μικρή βελτίωση, η Ελλάδα συνεχίζει να καταγράφει την υψηλότερη αρνητική καθαρή επενδυτική θέση στην Ευρωπαϊκή Ένωση, υπερβαίνοντας κατά πολύ το όριο του -35% του ΑΕΠ που προβλέπει η διαδικασία μακροοικονομικών ανισορροπιών.

Μέχρι δε και ο ‘‘υποστηρικτής’’ του κυβερνητικού αφηγήματος, διοικητής της ΤτΕ, Γιάννης Στουρνάρας, παρατήρησε πρόσφατα ότι η χώρα ‘‘εξακολουθεί να αντιμετωπίζει διαρθρωτικές αδυναμίες, όπως η χαμηλή παραγωγικότητα, οι δημογραφικές πιέσεις, οι ελλείψεις δεξιοτήτων στην αγορά εργασίας, η περιορισμένη διάχυση της καινοτομίας’’ (https://www.powergame.gr/ikonomia/1414230/stournaras-kabanakia-chtypoun-i-chamili-paragogikotita-to-dimografiko-i-periorismeni-kainotomia/).

Αυτή είναι η Ελλάδα του Κυριάκου Μητσοτάκη, η οποία, συν τοις άλλοις, είναι 26η στην ΕΕ των 27 κρατών-μελών ως  προς την αποτελεσματικότητα της Κυβέρνησης (government effectiveness, δείτε τον πίνακα στο τέλος του κειμένου) και παραμένουσα στις τελευταίες θέσεις σε ό,τι αφορά τους χρόνους εκδίκασης των δικαστικών υποθέσεων, με το 56% των πολιτών και το 65% των επιχειρήσεων να αξιολογούν αρνητικά την ανεξαρτησία των δικαστηρίων.

Με δεδομένο, λοιπόν, το άνω πολιτικο-οικονομικό υπόβαθρο, τι υποσχέθηκε ο Πρωθυπουργός στη φετινή ΔΕΘ; Υποσχέθηκε ‘‘μέτρα’’ και ‘‘ελαφρύνσεις’’ που κυρίως  μετατίθενται για το 2027 και 2028, σε χρόνο δηλαδή μεταγενέστερο των επόμενων εκλογών, την ώρα που η ελληνική κοινωνία, ή έστω το μεγάλο και σημαντικό κομμάτι της, αγκομαχά στον αγώνα ενάντια στην εξαθλίωση.

Η Κυβέρνηση αρνείται να μειώσει τον ΦΠΑ σε βασικά είδη και τον ειδικό φόρο κατανάλωσης στα καύσιμα που είναι από τους υψηλότερους στην ΕΕ, επιλέγοντας αποσπασματικά ημίμετρα. Διατηρεί επί της ουσίας τον άδικο και οριζόντιο τεκμαρτό τρόπο φορολόγησης των ελευθέρων επαγγελματιών και εξαγγέλλει τη μείωση της προκαταβολής φόρου από 55% σε 50% σε βάθος ετών (η μείωση ξεκινά από τις φορολογικές δηλώσεις του 2029) ‘‘προσφέροντας’’ ένα ούτως ή άλλως πολύ πενιχρό ‘‘παραγόμενο αποτέλεσμα’’.

Η δε σταδιακή αύξηση του κατώτατου μισθού στα 1.000 ευρώ μέσα σε 15 μήνες για τους μισθωτούς και η αύξηση της ετήσιας ενίσχυσης των συνταξιούχων άνω των 65 ετών στα 400 ευρώ αποτελούν ‘‘σταγόνα’’ στον ωκεανό της πληθωριστικής κρίσης. Το επίδομα των 500 ευρώ στους δημοσίους υπαλλήλους αφενός ‘‘παραπέμπεται’’ για τον Δεκέμβριο του 2027 και άρα ως προς την εφαρμογή του ‘‘παραπέμπεται’’ στην επόμενη κυβέρνηση. Παραμένει όμως η μη τιμαριθμοποίηση των φορολογικών κλιμακίων, η οποία μειώνει, λόγω πληθωρισμού, τις όποιες μισθολογικές αυξήσεις.

Το πρόγραμμα ‘‘Σπίτι ΙΙΙ’’, ύψους 2 δισ. ευρώ, διοχετεύει δισεκατομμύρια στις τράπεζες και διατηρεί στα ύψη τις τιμές των ακινήτων, όπως και τα ενοίκια. Ο δε μηδενισμός του φόρου για τους τρίτεκνους ξεκινά από το 2028 και για τους αγρότες  περιορίζεται από το χαμηλό εισοδηματικό πλαφόν των 20.000 ευρώ, αφήνοντας παντελώς εκτός τη μεσαία τάξη που έχει ισοπεδωθεί και εξακολουθεί να επιβαρύνεται με δυσβάσταχτα φορολογικά βάρη. Και στο μείζον ζήτημα της χώρας, το δημογραφικό, αντί για άμεσα μέτρα στήριξης των νέων γονέων, όπως οι δωρεάν βρεφονηπιακοί σταθμοί για όλα τα παιδιά, η αύξηση της μηνιαίας στήριξης των οικογενειών, η μείωση του ΦΠΑ στα βρεφικά είδη, η προστασία της μητρότητας στην εργασία, η κυβέρνηση εισάγει το ‘‘μέτρο’’ του ‘‘κουμπαρά 18ετίας’’, ένα ‘‘μέτρο’’ δηλαδή που αφορά σήμερα ελάχιστους, ήτοι μόνο όσους μπορούν να αποταμιεύσουν, αποκλείει τους ευάλωτους και εμπεριέχει σαφές και ορατό επενδυτικό ρίσκο, καθώς συνδέεται με την απόδοση των κεφαλαίων άνω του 3,3% για να προκύψει το τελικό ποσό, κάτι που δεν είναι καθόλου αυτονόητο.

Έχουμε να κάνουμε, επομένως, με μέτρα που εξόφθαλμα ανακοινώθηκαν στοχευμένα για αποκλειστικά ψηφοθηρικούς σκοπούς, την ώρα  που οι πολίτες δεν χρειάζονται επιδόματα και υποσχέσεις για το μέλλον αλλά μειώσεις φόρων στο παρόν, καταπολέμηση του πληθωρισμού, αξιοπρεπείς θέσεις εργασίας και μια πραγματική, άμεση ενίσχυση του εισοδήματός τους.

Έχω γράψει* για τη χαμένη ευκαιρία της διακυβέρνησης Μητσοτάκη, η οποία αποτελεί χαμένη ευκαιρία για την Ελλάδα. Έχω πει ότι ο συγκεκριμένος Πρωθυπουργός, χωρίς αντίπαλο για πάρα πολύ διάστημα και με πακτωλό χρημάτων στη διάθεσή του, θα μπορούσε να αναμορφώσει την Ελλάδα. Να επιφέρει τις μεγάλες τομές, να ‘‘γράψει’’ ιστορία. Αλλά ‘‘κατάντησε’’ να ‘‘παίζει’’ το προτελευταίο χαρτί του στην τελευταία ΔΕΘ πριν τις εκλογές, έχοντας ως ‘‘τελευταίο άσσο στο μανίκι’’  του ένα πιθανό μελλοντικό ‘‘θερμό επεισόδιο’’ με τους Τούρκους, από το οποίο η Ελλάδα θα βγει ‘‘μη ηττημένη’’ τουλάχιστον.

Ως εδώ ήταν όμως. Όλο και περισσότεροι πια, και όσο πλησιάζουν οι εκλογές θα γίνονται και πιο πολλοί, δεν ‘‘αγοράζουν’’ το αφήγημα της δήθεν ‘‘σταθερότητας’’ σε μια χώρα όπου η κυβέρνηση σταθερά συντηρεί την ακρίβεια, τη φτώχεια, την ανισότητα, τη διαφθορά και τη διαπλοκή με τα ‘‘μεγάλα συμφέροντα’’, όπως επίσης όλο και πιο πολλοί δεν επηρεάζονται πλέον από… ‘‘εκβιαστικά διλήμματα’’ που συνδέονται με τον Μητσοτάκη και το ‘‘χάος’’, μια που ‘‘χάος’’ έφερε και φέρνει ο ίδιος ο Πρωθυπουργός. Το 2027 είναι η δική μας ώρα, είναι η ώρα της απάντησης του ελληνικού λαού σε όλα τα παραπάνω. Επιλογές, πάντως, θα υπάρξουν και θα είναι στιβαρές και αξιόπιστες……

Κατερίνη, 9/9/2026

ΧΡΗΣΤΟΣ ΓΚΟΥΓΚΟΥΡΕΛΑΣ

*Αναφέρομαι στο από 9-9-2025 άρθρο μου ‘‘Η κοινωνική ανισότητα και η φτώχεια στην Ελλάδα και τι συνιστούν όσα υποσχέθηκε ο Πρωθυπουργός στη ΔΕΘ’’ (https://olympiobima.gr/i-koinoniki-anisotita-kai-i-ftocheia-stin-ellada-kai-ti-synistoun-osa-yposchethike-o-prothypourgos-sti-deth/), όπου έγραφα:

‘‘…στα χρόνια της κυβέρνησης Μητσοτάκη οι πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, του ΕΣΠΑ και της νέας ΚΑΠ, μαζί με την ιδιωτική μόχλευση, άγγιξαν το ιλιγγιώδες ποσό των 100 δισ. ευρώ! Μόνο την περίοδο της πανδημίας και της ενεργειακής κρίσης, λόγω του πολέμου στην Ουκρανία, ‘‘μοιράστηκαν’’ από τον Πρωθυπουργό περίπου 60 δισ. ευρώ! Συνεπώς, τέτοια ευκαιρία αναμόρφωσης του παραγωγικού μοντέλου της χώρας, μεταστροφής και ισχυροποίησης της οικονομικής δομής της, ενίσχυσης της ανθεκτικότητας της οικονομίας της και θωράκισης εν γένει του εθνικού παρόντος και μέλλοντος δεν είχε ποτέ κανένας Πρωθυπουργός στη σύγχρονη ιστορία της Ελλάδας.

Αλλά, τι ζήσαμε και τι ζούμε επί Μητσοτάκη; ‘‘Μοίρασμα’’ του άνω ευρωπαϊκού πακτωλού κεφαλαίων σε οριζόντιες επιδοτήσεις, χωρίς ουσιαστικό αναπτυξιακό αποτύπωμα, και δημιουργία της Οικονομίας των κάθε λογής ‘‘pass’’ (τι πρωτότυπο;), με έναν Πρωθυπουργό που προσπαθεί να ‘‘προσελκύσει’’ τα καθημαγμένα μεσαία και κατώτερα στρώματα της κοινωνίας και επιλεγμένες ομάδες της με επιδόματα και ‘‘δωράκια’’, εκμεταλλευόμενος την απόγνωση του κόσμου, για την οποία φέρει τη βασική ευθύνη…’’.

Πληθυσμός σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικό αποκλεισμό σε χώρες που υπάρχουν διαθέσιμα  στοιχεία για το 2025 τη δεδομένη χρονική στιγμή: 2015-2025

Χώρες           2025     2024     2023     2022    2021    2020    2019   2018   2017    2016     2015

Βουλγαρία     29,0      30,3      30,0      32,2    31,7     33,5     33,2    33,0    38,0    41,0      43,3

Ελλάδα         27,5      26,9      26,1      26,3    28,3     27,4     29,0    30,3    32,2    32,6      32,4

Ρουμανία      27,4       27,9     32,0      34,4    34,4     35,6     36,1    38,7    42,5    46,0       44,5

Ισπανία        25,7       25,8      26,5     26,0    27,8     27,0     26,2    27,3    27,5    28,8       28,7

Λετονία        24,7       24,3      25,6     26,0    26,1     25,1     26,7    28,4    28,5    28,2       30,0

Εσθονία        21,8      22,2      24,2     25,2    22,2     22,8     23,7    23,6     23,3    23,1       23,6

Γερμανία      21,2       21,1      21,3     21,1    21,0     20,4     17,3    18,5    18,8    19,8        20,0

Πορτογαλία  18,6       19,7      20,1     20,1    22,4     20,0     21,1    21,6    23,4    24,9        26,4

Σουηδία       18,6       17,5      18,4     18,6    17,2     17,7    18,4    17,7     17,2    17,7        18,2

Φινλανδία     17,2      16,8      15,8     16,3    14,2      14,9    14,5    16,6    16,0     16,5       16,9

Βέλγιο         16,5       18,3      18,8     18,6     19,0     20,3    20,1    20,5    22,0     22,2       21,6

Ολλανδία    15,8      15,4       15,8     16,5    16,6      16,0   16,5    16,5     16,6     16,3      16,4

Σλοβενία      15,5     14,4        13,7     13,3    13,2     14,3    13,7    15,4    16,6     16,9       17,7

Τσεχία         11,5      11,3       12,0     11,8    10,7     11,5    12,1    11,8     12,1    12,4       13,0

Το ranking στην Ευρώπη για την ‘‘αποτελεσματικότητα’’ κάθε κυβέρνησης

Στο υψηλότερο σημείο της η φορολογία επί της κυβερνήσεως Μητσοτάκη

Κυριάκος Μητσοτάκης ΔΕΘ - Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης Ελλάδα Τράπεζα της Ελλάδος Θεσσαλονίκη